Συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης στο Πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας «Η Φωνή της Ελλάδας» και την εκπομπή «Έλληνες Παντού» με τον Θανάση Χούπη, το Σάββατο 20 Ιουνίου 2026.
Μπορείτε να την ακούσετε σε αυτόν τον σύνδεσμο από το κανάλι μου στο YouTube:
https://youtu.be/ZfMFYpajYkw?is=DAKbcfTKTWdoPwoG
Πηγή:
Με επίκεντρο τη μελέτη της εμβληματικής «Μυσταγωγίας» του Αγίου Μάξιμου Ομολογητού διακεκριμένοι ακαδημαϊκοί και θεολόγοι φιλοξενήθηκαν στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου γεφυρώνοντας την ορθόδοξη υπαρξιακή φιλοσοφία με τη βιωματική μοναστική παράδοση.
Το Άγιον Όρος και την Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίουεπισκέφθηκε η Ομάδα Σπουδής του Αγίου Μαξίμου Ομολογητού.
Στο περιβάλλον αβραμιαίας φιλοξενίας των πατέρων της Ιεράς Μονής και με την ευλογία του Καθηγουμένου Αρχιμανδρίτου Εφραίμ, καθηγητές Πανεπιστημίου, θεολόγοι, φιλόσοφοι και ειδικοί ερευνητές της Πατερικής σκέψης προερχόμενοι από διάφορες χώρες, συνήλθαν με σκοπό τη μελέτη της Μυσταγωγίας, κορυφαίου έργου του μεγάλου Πατρός της Εκκλησίας του 6ου και 7ου αιώνα.
Η Ομάδα Σπουδής στον Άγιο Μάξιμο Ομολογητή συστάθηκε πριν από δέκα χρόνια από τον ομότιμο πλέον Νορβηγό καθηγητή Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Όσλο, Torstein Theodor Tollefsen. Σκοπός της συστάσεώς της είναι η μελέτη και εμβάθυνση στο μοναδικό – τόσο ως προς το θεολογικό και φιλοσοφικό περιεχόμενό του όσο και την καθοριστική επίδρασή του στην πορεία της εκκλησιαστικής παράδοσης και του Ορθόδοξου βιώματος – έργου του Ομολογητού.
Η Μυσταγωγία του Αγίου Μαξίμου συνιστά το απαύγασμα της Μυστικής εμπειρίας της Εκκλησίας και της θαυμαστής θεολογικής και φιλοσοφικής διάνοιας του ιδίου.
Συγκεφαλαιώνει με τρόπο απαράμιλλο τη λειτουργική εμπειρία της Εκκλησίας και την αλήθεια περί του Ακτίστου Θεού και της κτίσεως η οποία κινείται προς τη Θέωση. Στο έργο αυτό ο Ομολογητής προσλαμβάνει τη λειτουργική παράδοση της Εκκλησίας, όπως την αποτυπώνει προηγουμένως ο Άγιος Διονύσιος Αρεοπαγίτης, και την αναδεικνύει εμβαθύνοντας στη σχέση κτιστού – Ακτίστου, ανακαινίζοντας παράλληλα τη γνώση του ανθρώπου περί Θεού και κόσμου ως αλήθεια όχι διανοητικά προσπελάσιμη αλλά οντολογικά μετεχόμενη.
Πρόκειται για κείμενο εξαιρετικής ομορφιάς και συνάμα υψηλού βαθμού δυσκολίας, ιδίως αν κανείς επιχειρήσει να το κατανοήσει μόνο με όρους θύραθεν σοφίας και με απλή εφαρμογή διανοητικών εργαλείων της ελληνικής φιλοσοφικής παραδόσεως που προηγήθηκε των Πατέρων της Εκκλησίας.
Μολονότι μεγάλης φιλοσοφικής αξίας, η Μυσταγωγία είναι έργο κατεξοχήν Χριστολογικό και Τριαδολογικό, και η προσέγγισή της προϋποθέτει την οντολογική και προσωπικά υπαρξιακή μετοχή κατά το δυνατόν στην Αλήθεια της Θείας Οικονομίας, όπως ακριβώς η γνώση του Θεού προϋποθέτει και συνεπάγεται την προσωπική σχέση του ανθρώπου με τον Θεό στο Πρόσωπο του Χριστού, ο οποίος είναι η Αρχή και το Τέλος των κτιστών όντων και του κτιστού κόσμου.
Μελετώντας κανείς τη Μυσταγωγία αντιλαμβάνεται την ουσιώδη διαφορά των πνευματικών παραδόσεων Δύσης και Ανατολής. Αφενός, δηλαδή, της προσπάθειας του ανθρωπίνου πνεύματος να φθάσει σε αντικειμενοποιητική και αντικειμενοποιημένη γνώση του Θεού ως αποτέλεσμα επίπονης διανοητικής άσκησης και εντέλει κατάκτησης του Θεού ως αντικειμένου. Και αφετέρου, του αγώνα να καταστείλει ο άνθρωπος εντός του την υποκειμενικότητα και να καταφάσκει ασκητικά ότι τα Θεία μανθάνονται δια του πάθους και γνωρίζονται δια της μεθέξως, όπως λέει ο Αρεοπαγίτης.
Δηλαδή, δια της δεκτικότητας του ανθρώπου να λάβει εκουσίως εντός του «τὸν τρισοφεγγῆ Ἕνα, οὗ ἐστὶ χρεία», όχι ως ουσία, αλλά ως Πρόσωπο, το οποίο κατέχει κεντρική θέση στην Ορθόδοξη υπαρξιακή φιλοσοφία του Αγίου Μαξίμου.
Εξάλλου, η διαφορά της γνώσης πραγμάτων ως αντικειμένων από τη γνώση προσώπων, ως βάση του Ορθόδοξου υπαρξισμού, έχει αναλυτικά επισημανθεί από μεγάλους Έλληνες στοχαστές, όπως ο Χρήστος Γιανναράς και ο Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης Ζηζιούλας.
Υπ᾽ αυτήν την έννοια, δε θα μπορούσε να υπάρξει τόπος καταλληλότερος για τη σπουδή ενός τόσο σημαντικού έργου, από το Άγιον Όρος και την Ιερά Μονή Βατοπαιδίου. Είναι στο Περιβόλι της Παναγίας όπου γίνεται εύκολα αντιληπτό ότι η καθημερινή ζωή του ανθρώπου, είτε είναι μοναχός είτε λαϊκός, αν πρόκειται να αληθεύει μετέχοντας του Κοινού Λόγου και να μην ιδιωτεύει ψευδόμενος, όπως λέει ο Ηράκλειτος, θα πρέπει να περιστρέφεται γύρω από τη Θεία Λειτουργία και να αποτελεί προέκτασή της, ακριβώς όπως δείχνει ο Άγιος Μάξιμος στη Μυσταγωγία.
Διότι, είτε το γνωρίζει είτε το αγνοεί ο άνθρωπος, τα πάντα λειτουργούν και λειτουργούνται, προσφέρονται στον άνθρωπο και αναφέρονται στον Θεό ως Θεία Ευχαριστία. Και έτσι ανακαινίζονται, αποκτούν την αληθινή ταυτότητά τους και ζωοποιούνται σωζόμενα από τη φθορά και τον θάνατο, ως αντίδωρο Δώρου υπέρλογου και υπερκόσμιου.
Στη διάρκεια επτά συνεδριών στην υπέροχη αίθουσα συνεδριάσεων που παραχώρησε στην Ομάδα Σπουδής η Ιερά Μονή Βατοπαιδίου, οι συμμετέχοντες μελέτησαν τη Μυσταγωγία μέσα από τις διαθέσιμες αγγλικές μεταφράσεις και το πρωτότυπο, συζητώντας ευρεία θεματολογία και σύνθετα ζητήματα που εγείρονται από το κείμενο.
Παράλληλα, είχαν την εξαιρετική ευκαιρία να μετέχουν στις ακολουθίες του ημερήσιου λειτουργικού κύκλου της Ιεράς Μονής, να γνωρίσουν στιγμές της καθημερινής μοναστικής ζωής, και να ξεναγηθούν από τον π. Ματθαίο στο Σκευοφυλάκιο και από τον π. Φίλιππο στη Βιβλιοθήκη όπου φυλάσσονται πολύτιμα χειρόγραφα έργων του Αγίου.
Το Σάββατο, χάρη στον π. Γερμανό που αναπλήρωνε τον Ηγούμενο Γέροντα Εφραίμ, ο οποίος απουσίαζε στην Αθήνα για το διεθνές συνέδριο εις μνήμην του Γέροντος Αιμιλιανού Σιμωνοπετρίτου, οι συμμετέχοντες επισκέφθηκαν με όχημα της Μονής τη Σκήτη του Αγίου Ανδρέα στις Καρυές, στην οποία εδράζεται η Αθωνιάδα Εκκλησιαστική Ακαδημία, και όπου βρίσκεται η μεγαλύτερη εκκλησία του Αγίου Όρους.
Ακολούθως, κινήθηκαν προς το Πρωτάτο με τις κατά την παράδοση τοιχογραφίες του Μανουήλ Πανσέληνου, όπου μάλιστα στο νότιο κλίτος εικονίζεται μεταξύ άλλων ο Άγιος Μάξιμος Ομολογητής. Εν συνεχεία επισκέφθηκαν την Ιερά Μονή Ιβήρων, προσκύνησαν την Παναγία Πορταΐτισσα, άκουσαν για το ιστορικό της εικόνας από τον Ιάπωνα μοναχό π. Τιμόθεο, και τους υποδέχθηκαν θερμά οι Ιβηρίτες π. Αντώνιος και π. Γεώργιος, δίδοντάς τους ευλογίες και ξεναγώντας τους στο Σκευοφυλάκιο της Ιεράς Μονής.
Ξεχωριστή ήταν η ξενάγηση στη Βιβλιοθήκη των Ιβήρων, όπου φυλάσσονται περισσότερα από 2.500 χειρόγραφα, από τον διακεκριμένο μοναχό, βιβλιοθηκάριο και ερευνητή χειρογράφων π. Θεολόγο, ο οποίος μεταξύ άλλων τους επέδειξε περγαμηνό ειλητάριο του Αυτοκράτορος Ιωάννου Ε´ Παλαιολόγου.
Το απόγευμα της ιδίας ημέρας, τα μέλη της Ομάδας Σπουδής έγιναν δεκτά στο Συνοδικό της Ιεράς Μονής Βατοπαιδίου από τον μοναχό π. Γερμανό, ο οποίος τους απηύθυνε με θέρμη λόγους από την εμπειρία της μοναχικής ζωής αναφερόμενος σε μεγάλους σύγχρονους Αγίους της Εκκλησίας, όπως ο Άγιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης, ο Άγιος Παΐσιος Αγιορείτης, ο Άγιος Εφραίμ Κατουνακιώτης, και ο Άγιος Ιωσήφ Ησυχαστής.
Εκ μέρους του Καθηγουμένου Αρχιμανδρίτου Εφραίμ εξέφρασε τη χαρά και την ευχαριστία των πατέρων της Μονής για την παρουσία των μελών της Ομάδας στο Βατοπαίδιον, και δώρισε σε όλους ως ευλογία αντίτυπα από τις εξαιρετικές εκδόσεις της Ιεράς Μονής. Εις έκαστος των επισκεπτών απηύθυνε στον π. Γερμανό λόγους ευγνωμοσύνης για την αγάπη των πατέρων και τη θέρμη της μοναδικής φιλοξενίας που τους προσέφεραν, αντιδωρίζοντας μελέτες τους στα έργα του Αγίου Μαξίμου, ενώ συγκινητικά ήταν τα λόγια όσων επισκέπτονταν το Άγιον Όρος για πρώτη φορά.
Στη σύναξη της Ομάδας Σπουδής του Αγίου Μαξίμου στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου συμμετείχαν οι: Torstein Theodor Tollefsen (University of Oslo), Vladimir Cvetković (University of Belgrade), Daniel Peter Heide (University of Belgrade), π. Νικόλαος Λουδοβίκος (Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων), Sebastian Mateiescu (University of Bern), Σωτήρης Μητραλέξης (University College London), Pascal Mueller-Jourdan (Université Catholique de l’Ouest, Angers), Γεώργιος Παύλος (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης), Παναγιώτης Παύλος (University of Oslo), Διονύσιος Σκλήρης (Πανεπιστήμιο Αθηνών), Daniel Watson (Dublin Institute for Advanced Studies).
Ο τρέχων κύκλος συνάξεων της Ομάδας Σπουδής του Αγίου Μαξίμου Ομολογητού υποστηρίχθηκε στο πλαίσιο μεταδιδακτορικού ευρωπαϊκού ερευνητικού προγράμματος Horizon που εκπονεί ο Daniel Peter Heide και υλοποιείται στο Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου, υπό την εποπτεία του καθηγητή Vladimir Cvetković.
Πηγή:
Το Σάββατο 21 Μαρτίου 2026, είχα τη χαρά και την τιμή να είμαι προσκεκλημένος να συζητήσουμε με την οικοδέσποινα της εκπομπής REVIEW, στην τηλεόραση της ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗΣ, Ιρένα Αργύρη, τον πόλεμο στο Ιράν.
Ειδικότερα, εστιάσαμε σε μια σειρά κρίσιμων θεμάτων και παραμέτρων:
1. Το πολιτισμικό υπόβαθρο της κρίσης στη Μέση Ανατολή και τη Μεσοποταμία.
2. Οι κοσμοαντιλήψεις και ανθρωπότυποι Δύσης και Ανατολής που συγκρούονται στο πεδίο του Ιράν.
3. Η έννοια της θρησκείας στην Ανατολή και Δύση και η εναωμάτωσή της στην πολιτική.
4. Η επίθεση στο Ιράν ως νέα εκδοχή Σταυροφοριών.
5. Η έννοια του χρόνου σε Ανατολή και Δύση και η επίδρασή της στη χάραξη στρατηγικής των “παικτών”.
6. Ο Δυτικός Ορθολογισμός στη γεωπολιτική και οι δυνατότητες επίλυσης της σύγκρουσης μεταξύ Δύσης και Ανατολής.
7. Ο ρόλος της Ελλάδος: τί είναι η Ελλάδα για τους γείτονες, τον πολιτισμό, τη δύση και για την ανατολή, και κυρίως τους ίδιους τους Έλληνες. Τι είμαστε, τι νομίζουμε ότι είμαστε, τι πρέπει να είμαστε, πώς πρέπει να αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας και συνεπώς πώς πρέπει να πορευθεί ο Ελληνισμός.
Μπορείτε να παρακολουθήσετε τη συνέντευξη από αυτόν τον σύνδεσμο:
Σε αυτό το επεισόδιο του νορβηγικού Podcast Praktverk συναντάμε στο Όσλο τον Νορβηγό Ορθόδοξο ιερέα π. Johannes Solberg και τον Έλληνα ερευνητή φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Όσλο Panagiotis Pavlos σε μια συζήτηση για τον Χριστό Παντοκράτορα — όχι μόνο ως τον Κυρίαρχο των πάντων, αλλά ως Εκείνον που βαστάζει, στηρίζει και διακονεί ολόκληρη την κτίση.
Η συζήτηση είναι στα Νορβηγικά αλλά μπορείτε να ενεργοποιήσετε ελληνικούς υπότιτλους σε προβολή YouTube από τον υπολογιστή σας.
Χρονικά σημεία:
00:00 Χριστός Παντοκράτωρ – κυρίαρχος των πάντων και διάκονος
00:33 Παρουσίαση του Panagiotis Pavlos
01:26 Φιλοσοφία, μουσική και βυζαντινή ψαλτική
05:04 Βυζαντινή μουσική, λαϊκή μουσική και παράδοση
08:38 Νορβηγία, Ελλάδα και εθνικός χαρακτήρας
12:45 Ιεραρχία, αυθεντία και οι συγκρούσεις της εποχής μας
16:20 Η χριστιανική εξουσία ως ταπείνωση
20:24 Παντοκράτωρ, Ecce Homo και σύγχρονες παρεξηγήσεις
23:40 Ο νοετικός άνθρωπος και η απώλεια της μυστικής εμπειρίας
27:15 Ορθολογισμός, μεταμοντερνισμός και αγώνας για εξουσία
32:36 Η Ελλάδα ανάμεσα στην πίστη, την παράδοση και τη νεωτερικότητα
33:02 Στηρίξτε το «Tro i tiden» μέσω VIPPS
36:30 Ηθική των σχέσεων, πολιτική και πολιτισμική σύγκρουση
45:10 Είναι ο Χριστός πραγματικά η αλήθεια για εμάς;
48:35 Αλήθεια, κοινότητα και εκκλησία
52:15 Η Ενσάρκωση και η μεταμόρφωση του κόσμου
55:10 Ο σκοπός της ζωής, ο θάνατος και η οντολογική θεραπεία
57:50 Κοινότητα, αλήθεια και η ταυτότητα του ανθρώπου
01:07:28 Ο Παντοκράτωρ με ανοιχτές αγκάλες
01:08:40 Ταπείνωση, ηγεσία και αληθινή αυθεντία
01:11:15 Πόνος, κακό και ο δρόμος προς την ταπείνωση
01:13:03 Επίλογος
Η συζήτηση ξεκινά από τη σύγχρονη αναστάτωση γύρω από την ιεραρχία, την αυθεντία, την εξουσία και τη νομιμότητα, και εισέρχεται στην πρόσφατη δημόσια συζήτηση μεταξύ του Asle Toje και της Hilde Sandvik για τον Χριστό Παντοκράτορα σε αντιπαραβολή με το Ecce Homo — τον Χριστό ως τον πάσχοντα και ευάλωτο. Ποια εικόνα του Χριστού αναδύεται σήμερα στο πολιτικό τοπίο; Ένας Θεός δύναμης ή αυτοθυσίας, όπως αναρωτιέται η Sandvik;
Συμμετέχουν:
Audun Janøy
πατήρ Johannes Solberg
Panagiotis Pavlos
Ηχητική επεξεργασία και συνεργασία: Daniel Brew.
Πηγή:
Η Ελλάδα ανοίγει γεωπολιτική γέφυρα στον Βορρά – Ο νέος πρέσβης στο Ρέικιαβικ, οι ευκαιρίες για Αθήνα, ο ρόλος της Άγκυρας
Το Ρέικιαβικ της Ισλανδίας επισκέφθηκε την προηγούμενη εβδομάδα (σ. 18/2/2026) ο νέος Πρέσβης της Ελλάδας στο Όσλο, κ. Ευθύμιος Χαρλαύτης, και επέδωσε τα διαπιστευτήριά του στην Πρόεδρο της Ισλανδίας, κα Halla Tómasdóttir. Υπό άλλες συνθήκες, θα επρόκειτο απλώς για τη συνήθη πρακτική ο εκάστοτε διπλωματικός απεσταλμένος της Ελλάδας στη Νορβηγία να διεκπεραιώνει την εκπροσώπηση της χώρας μας στο βορειοατλαντικό νησί των Βίκινγκ.
Πλην όμως, ο Έλληνας Πρέσβης διέσχισε τον μισό ωκεανό αντιμέτωπος με ευκαιρίες αλλά και προκλήσεις. Μπορεί η Ισλανδή Πρόεδρος να του εξέφρασε το θαυμασμό της για τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό, να επιβεβαίωσε συναντίληψη στα μείζονα διεθνή ζητήματα και να συνομολόγησε τις δυνατότητες περαιτέρω εμβάθυνσης των διμερών σχέσεων, ωστόσο αυτά συμβαίνουν σε μια συγκυρία κατά την οποία η Αθήνα πρέπει να λάβει σοβαρά υπόψη γεωπολιτικά δεδομένα και εξελίξεις.
Στις 6 Φεβρουαρίου, η ισλανδική κυβέρνηση ενέκρινε το αίτημα της Άγκυρας για το άνοιγμα τουρκικής πρεσβείας στο Ρέικιαβικ, με χρονοδιάγραμμα έναρξης λειτουργίας μέσα στο τρέχον έτος. Η κίνηση αυτή της Τουρκίας δεν είναι τυχαία, ούτε σχετίζεται με τον μικρό αριθμό Τούρκων που ζουν στην Ισλανδία.
Η Ισλανδία έχει μεγάλη γεωστρατηγική αξία στον βόρειο Ατλαντικό λόγω της θέσης της στο GIUK Gap (πέρασμα μεταξύ Γροιλανδίας, Ισλανδίας και Ηνωμένου Βασιλείου) που ελέγχει υποβρύχια και εμπορικές διαδρομές (choke point). Παρότι δεν διαθέτει μόνιμο στρατό, η ύπαρξή της είναι καθοριστική για τη δραστηριότητα του ΝΑΤΟ στην Αρκτική (από το 2014 η νατοϊκή παρουσία είναι αυξημένη σε αεροσκάφη επιτήρησης και ανθυποβρυχιακά μέσα), και η θέση της αναβαθμίζεται διαρκώς λόγω της παρακολούθησης της ρωσικής δραστηριότητας στην περιοχή. Οι δεσμοί της με τις ΗΠΑ παραμένουν ισχυροί ενώ διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε περιβαλλοντική πολιτική, έρευνα και βιώσιμη ναυτιλία.
Οι νέες θαλάσσιες οδοί καθιστούν την Ισλανδία δυνητικό κόμβο logistics μεταξύ Αρκτικής, Ευρώπης και Βόρειας Αμερικής. Παράλληλα, η χώρα λειτουργεί ως στρατηγική πύλη στους θαλάσσιους δρόμους του Ατλαντικού και του Αρκτικού Κύκλου, με άμεση συνάφεια προς τις εμπορικές διαδρομές που οδηγούν στην Ασία.
Εύλογα, η μετατόπιση του διεθνούς γεωπολιτικού κέντρου βάρους στην Αρκτική την αναδεικνύει σε κρίσιμη παράμετρο για τη στρατηγική ισορροπία, καθώς η Ισλανδία μπορεί να λειτουργεί ως σημείο ελέγχου θαλάσσιων διαδρομών, εφαλτήριο νατοϊκών δυνάμεων σε περιόδους κρίσης και μέσο ενίσχυσης πολιτικής, οικονομικής και γεωπολιτικής συνεργασίας με ισχυρές χώρες (ΗΠΑ, Ρωσία, Κίνα).
Τα τελευταία χρόνια η Τουρκία επιχειρεί στρατηγική διείσδυση στον βόρειο Ατλαντικό και την Αρκτική, επεκτείνοντας την εκεί παρουσία της μέσω της Νορβηγίας (από το 2019 έχει πραγματοποιήσει πέντε ΤASE — Τουρκικές Αρκτικές Ερευνητικές Αποστολές), και με ενεργό συμμετοχή σε πρωτόκολλα όπως το Spitsbergen για τα νησιά Svalbard (η Ελλάδα έχει υπογράψει το ίδιο πρωτόκολλο το 1925, χωρίς να έχει ενεργή δραστηριότητα ως τώρα).
Η Ισλανδία είναι μέλος του Αρκτικού Συμβουλίου, στο οποίο η Τουρκία συμμετέχει ως χώρα παρατηρητής. Η νέα πρεσβεία στο Ρέικιαβικ θα παρέχει στην Άγκυρα άμεση πρόσβαση σε χώρες και θεσμούς της βόρειας Ευρώπης, με πολλαπλά οφέλη – εμπορικά, οικονομικά και γεωπολιτικά. Επιπλέον, θα επιτρέψει στη γείτονα να διαμορφώσει νέο πλαίσιο επιρροής σε αποφάσεις και προγράμματα για την Αρκτική, να συμμετάσχει ενεργά σε ζητήματα ασφαλείας, έρευνας και θαλάσσιων οδών και να ενισχύσει τη διεθνή εικόνα της. Έτσι, η Τουρκία αναβαθμίζει τον ρόλο της ως ναυτιλιακή δύναμη και διευρύνει τα στρατηγικά της συμφέροντα στον βορειοατλαντικό και αρκτικό χώρο.
Η ίδρυση της πρεσβείας εκπέμπει το σαφές μήνυμα ότι η Άγκυρα επιδιώκει παγκόσμια παρουσία πέραν της Μεσογείου και των Βαλκανίων – δεδομένης ήδη της έντονης δραστηριότητάς της στην Αφρική. Δημιουργεί δίαυλο άμεσης πολιτικής επικοινωνίας με την Ισλανδία και νέο εφαλτήριο διμερούς και πολυμερούς διπλωματίας κοντά στη Γροιλανδία και τον ευρύτερο αρκτικό χώρο.
Μεσοπρόθεσμα, ενισχύει την εικόνα της Τουρκίας ως ανερχόμενης παγκόσμιας διπλωματικής δύναμης σε ζητήματα Αρκτικής, νέων θαλάσσιων διαδρομών και ενεργειακών πόρων. Όλα αυτά καταδεικνύουν ότι η τουρκική πρεσβεία στο Ρέικιαβικ αποτελεί στρατηγικό βήμα πολιτικής, οικονομικής και γεωστρατηγικής διείσδυσης στον βορρά της Ευρώπης και την Αρκτική.
Η ελληνική παρουσία στην Ισλανδία είναι μικρή αλλά αξιοσημείωτη. Οι πρώτες οργανωμένες μεταναστευτικές κινήσεις σχετίζονταν κυρίως με ακαδημαϊκές και επαγγελματικές δραστηριότητες, ενώ η οικονομική κρίση της δεκαετίας του 2010 οδήγησε σε εκθετική αύξηση της παρουσίας των Ελλήνων που σήμερα αριθμούν τουλάχιστον 800 ψυχές.
Το 2004 όταν η Ελλάδα σήκωσε το τρόπαιο του ευρωπαϊκού πρωταθλήματος ποδοσφαίρου, στο Ρέικιαβικ πανηγύρισαν οι μόλις 8 Έλληνες που ζούσαν τότε εκεί, όπως διηγείται ένας εξ αυτών, ο Αντώνης Κουμουρίδης, τότε ειδικευόμενος ιατρός στην Ισλανδία και σήμερα πλαστικός χειρουργός που ζει κι εργάζεται στη Νορβηγία. Οι περισσότεροι Έλληνες της Ισλανδίας ζουν στο Ρέικιαβικ και εργάζονται στον τουρισμό, την εστίαση, την εκπαίδευση και την έρευνα, ενώ συμμετέχουν ενεργά σε επιχειρήσεις – ανάμεσά τους υπάρχει ακόμη και ελληνικό λουκουματζίδικο – και σε εκπαιδευτικές και πολιτιστικές δραστηριότητες.
Δεδομένου ότι Ελλάδα δεν διατηρεί πρεσβεία στο Ρέικιαβικ, οι διπλωματικές σχέσεις καλύπτονται από την Πρεσβεία της Ελλάδας στο Όσλο. Τα τελευταία 20 χρόνια, ωστόσο, ο Ισλανδός φιλέλληνας Rafn Alexander Sigurðsson, Επίτιμος Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας στην Ισλανδία, έχει συμβάλει σημαντικά στην ενίσχυση των διμερών σχέσεων, υποστηρίζοντας την ελληνική κοινότητα και λειτουργώντας ως γέφυρα μεταξύ των δύο χωρών.
Το 2017, κατά την εκεί επίσκεψη του Οικουμενικού Πατριάρχη κ. Βαρθολομαίου και του Μητροπολίτη Σουηδίας κ. Κλεόπα, τέθηκαν τα θεμέλια της ελληνορθόδοξης ενορίας του Αποστόλου Βαρθολομαίου στο Ρέικιαβικ, υπό τη δικαιοδοσία της Μητρόπολης Σουηδίας και Πάσης Σκανδιναβίας, με αναγνώριση από τις ισλανδικές αρχές. Παρά την ίδρυσή της ωστόσο, οι πνευματικές ανάγκες των Ελλήνων παραμένουν μεγάλες, καθώς δεν υπάρχει μόνιμη ή τακτική παρουσία ιερέα.
Προς παρόν, η χώρα μας διατηρεί περιορισμένες επαφές με πανεπιστήμια της Ισλανδίας μέσω προγραμμάτων όπως το Erasmus. Την ώρα που η Τουρκία, διαθέτει δομές όπως το Εθνικό Κέντρο DEHUKAM για τη Θάλασσα και το Δίκαιο της Θάλασσας, και επιχειρεί μεθοδικά την εδραίωση ερεισμάτων για ανατροπή του status quo στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, η Ελλάδα επείγει να εκμεταλλευθεί τις δυνατότητες που της παρέχει ο μετανάστης Ελληνισμός και ο ελληνικός εφοπλισμός.
Η αποκατάσταση της απευθείας αεροπορικής σύνδεσης Αθήνας – Ρέικιαβικ, που είχε διακοπεί προ διετίας λόγω πτώχευσης του αερομεταφορέα Play OG, αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για την ενίσχυση των σχέσεων Ελλάδας – Ισλανδίας. Ενδεχόμενη νέα σύνδεση θα αποφέρει πολλαπλά οφέλη: θα ενισχύσει τον τουρισμό και την επίσκεψη Ισλανδών στην Ελλάδα, θα προωθήσει τις διμερείς οικονομικές και εμπορικές σχέσεις, θα διευκολύνει φοιτητές και επιχειρηματίες και θα διασφαλίσει καλύτερη εξυπηρέτηση των αναγκών των Ελλήνων ομογενών που ζουν στην Ισλανδία, αυξάνοντας παράλληλα το διεθνές αποτύπωμα ελληνικών αεροπορικών εταιρειών.
Η ιστορική και πολιτισμική διάσταση ενισχύει τη σημασία της Ελλάδας για το «Παγωμένο Νησί», και αντιστρόφως. Η χώρα μας είναι ιδιαίτερα αγαπητή στους Ισλανδούς: η Ισλανδία αναφέρεται ως Θούλη από τον Πυθέα τον Μασσαλιώτη και τον Πλίνιο, ενώ η νοοτροπία των Ισλανδών μοιάζει τόσο με την ελληνική, ώστε να έχουν χαρακτηριστεί «οι Μεσόγειοι του Βορρά».
Δεν είναι τυχαίο ότι αγαπημένο ελληνικό τραγούδι του Ισλανδού καθηγητή φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Όσλο και κορυφαίου διεθνώς ειδικού στον Πλωτίνο, Eyjólfur Kjalar Emilsson, είναι «Το τρένο φεύγει στις οκτώ» σε στίχους Μάνου Ελευθερίου και μουσική Μίκη Θεοδωράκη. Αυτή η πολιτισμική οικειότητα καθιστά απολύτως φυσιολογική και στρατηγικά ωφέλιμη τη στενότερη σύνδεση των δύο χωρών.
Πηγή: