Συνέντευξη εφ᾽ όλης της ύλης παραχώρησε αποκλειστικά στην Hellas Journal και τον ανταποκριτή της στο Όσλο, Παναγιώτη Παύλο, ο Πρέσβης ε.τ. και πρώην Πρέσβης της Ελλάδας στο Κίεβο, κύριος Βασίλειος Μπορνόβας. Η συνέντευξη δόθηκε ανήμερα της συμπλήρωσης τριών χρόνων από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και τον πόλεμο που ξεκίνησε στις 24 Φεβρουαρίου 2022.Η Hellas Journal ευχαριστεί ιδιαίτερα τον Πρέσβη για την τιμή αυτής της συζήτησης σε μια ιστορική και κρίσιμη στιγμή. Ευχαριστεί επίσης το κανάλι Ellines TV και τον κύριο Κώστα Κανάκα από τη Ζυρίχη, για την ευγενή διαδικτυακή φιλοξενία της συνέντευξης.
ΜΕΡΟΣ Α´
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΥΛΟΣ: Κύριε Πρέσβη, κε Μπορνόβα, θα ήθελα να ξεκινήσουμε με την είδηση ότι ο Ουκρανός Πρόεδρος Βολοντιμίρ Ζελένσκι δήλωσε ότι εάν πρόκειται για την ειρήνευση στην Ουκρανία αυτός προτίθεται ακόμη και να παραιτηθεί.
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΜΠΟΡΝΟΒΑΣ: Υπήρχε πάντοτε ένα modus vivendi μεταξύ Ζελένσκι, Ουκρανικής κυβέρνησης και ΗΠΑ. Από τα λεγόμενα του κυρίου Τραμπ φαίνεται ότι αυτό αλλάζει, καταργείται μονομερώς από τις ΗΠΑ και ο Ζελένσκι εκτίθεται απέναντι στον λαό του καθώς η εικόνα του κλονίζεται εν μέσω πολέμου.
Δεν ήταν η καλύτερη στιγμή για τις δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου καθώς η ουκρανική κοινωνία αποψιλώνεται από το καλύτερο έμψυχο υλικό της. Τώρα ο Ουκρανός πρόεδρος είναι αναγκασμένος να αναθεωρήσει τις βάσεις της πολιτικής του έναντι όχι μόνον των ΗΠΑ αλλά και της Ρωσίας. Να αναθεωρήσει την στρατηγική του, επιχειρώντας ίσως μία ηρωική έξοδο. Εξαιρετικά δύσκολη στιγμή για τον άνθρωπο που συγκέντρωσε τη συντριπτική πλειοψηφία της λαϊκής φωνής της χώρας του.
ΠΑΥΛΟΣ: Για να μείνουμε λίγο στο σημείο αυτό, πώς βλέπετε τη στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και κυρίως των χωρών οι οποίες πρωτοστατούν όλα αυτά τα χρόνια στο ζήτημα του Ουκρανικού, σε σχέση με το γεγονός ότι οι ΗΠΑ του Τραμπ όχι απλώς εξέφρασαν αλλά και έχουν ήδη ξεκινήσει μια συζήτηση με τη Ρωσία του Πούτιν – είχαμε τον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών σε συνέντευξή του προχθές να λέει ότι, εμείς δεν μπορούμε να ασχολούμαστε με τον Ζελένσκι ο οποίος βγαίνει και μας προσβάλλει δημόσια.
Φαίνεται, δηλαδή, ότι υπάρχει ένα «άδειασμα» από την παρούσα ηγεσία. Ενώ, λοιπόν, Αμερική και Ρωσία προχωρούν μόνες τους στο ζήτημα της ειρήνευσης της Ουκρανίας, πώς βλέπετε την Ευρώπη η οποία συνεχίζει με δηλώσεις κορυφαίων ηγετών να λέει ότι θα στηρίξουμε την Ουκρανία, ότι η Ουκρανία δεν θα αφεθεί μόνης της; Και ο Έλληνας Πρωθυπουργός φυσικά δήλωσε το ίδιο προ ημερών αλλά και σήμερα πάλι απευθυνόμενος με τους ευρωπαίους ηγέτες στον Ζελένσκι.
ΜΠΟΡΝΟΒΑΣ: Είμαι της γνώμης ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει περιέλθει σε αδιέξοδο, απότοκο τούτο των πολλαπλών κρίσεων από τις οποίες διέρχεται τα τελευταία χρόνια. Είναι έτσι αναγκασμένη να υποτάσσεται στις δυνάμεις αδρανείας της που προ πολλού ορίζουν την πορεία της.
Στην προκειμένη περίπτωση, στις δυνάμεις που την οδήγησαν στην άκριτη στήριξη του προέδρου Ζελένσκι και την εμπλοκή του σε ένα πόλεμο ο οποίος του αποδεκατίζει τον λαό και καταστρέφει τον παραγωγικό ιστό της χώρας του.
Η ΕΕ είναι τώρα εξαιρετικά δύσκολο να απεγκλωβιστεί από αυτή την πολιτική, καθώς μάλιστα πάσχει από έλλειμμα οραματικών ηγετών με βούληση και προσωπικότητα. Πόσο μάλλον που την εποχή αυτή το όχημα της εξωτερικής πολιτικής της κατευθύνουν οι ηγέτες των Βαλτικών χωρών και της Πολωνίας.
Σημειωθήτω ότι οι αμερικανικές επιρροές στην κυβερνητική νομενκλατούρα των χωρών αυτών υπήρξαν καθοριστικές για τις αποφάσεις που ελήφθησαν σχετικά με την αντιμετώπιση της Ρωσίας.
Το υπόβαθρο της 24ης Φεβρουαρίου 2022
ΠΑΥΛΟΣ: Θέλω να αφήσουμε προς στιγμήν την τρέχουσα και κατάσταση και να πάρουμε το πράγμα από την αρχή. Ήσασταν ο άνθρωπος ο οποίος υπηρετούσε ως Πρέσβης της Ελλάδας στο Κίεβο πριν τον πόλεμο.
Γνωρίζατε και παρακολουθούσατε όλη αυτήν την ανάφλεξη σε όλα τα στάδιά της. Θα ήθελα να εστιάσουμε λίγο σε αυτό: πώς εσείς, που ενάμισι περίπου χρόνο πριν τη ρωσική «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» όπως την αποκαλεί η Μόσχα, είχατε σταλεί ως Πρέσβης της Ελλάδας στο Κίεβο παρακολουθήσατε όλο αυτό το σκηνικό; Ποιο είναι το ιστορικό και πώς φτάσαμε στην 24η Φεβρουαρίου του 2022;
ΜΠΟΡΝΟΒΑΣ: Η πραγματικότητα είναι ότι η κρίση δεν ξεκινά την 24η Φεβρουαρίου, ούτε βέβαια τον τελευταίο χρόνο πριν το 2022, κατά τον οποίο τα ρωσικά στρατεύματα επιδίδονται σε στρατιωτικές ασκήσεις στα σύνορα με την Ουκρανία. Υπήρξαν μια σειρά από συνθήκες που προκάλεσαν την κρίση και τελικά τον πόλεμο.
Ευθύνες υπάρχουν και στις δύο πλευρές. Είναι σαφές ότι ο Ζελένσκι εξελέγη με σύνθημά του την εκτόνωση της κρίσης που σοβούσε, ήταν δε ο καταλληλότερος την εποχή εκείνη, καθώς καταγόταν από ρωσόφωνη περιοχή, είχε εντρυφήσει στη ρωσική κοινωνία, είχε συνεργαστεί επαγγελματικά με ρωσικές εταιρίες και γνώριζε σημαντικές προσωπικότητες από τον κόσμο της πολιτικής και της τέχνης.
Όμως, από ένα σημείο και πέρα αναγκάστηκε να ακολουθήσει τους ιέρακες της αμερικανικής πολιτικής σκηνής και τους εκπροσώπους τους στο ΝΑΤΟ. Οι λόγοι που μετεστράφη είναι πολλοί. Αλλά πιστεύω ότι τα εσωτερικά προβλήματα της χώρας ήταν τόσα πολλά και αλληλοεπικαλυπτόμενα που το ενδεχόμενο του πολέμου αποτελούσε μια κάποια λύση.
Μιλούμε λοιπόν για την απόλυτη διαφθορά στον τομέα της δικαιοσύνης, στις προμήθειες του Δημοσίου αλλά κυρίως του στρατού, στη διαχείριση των δανείων που χορηγούντο από διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, στη λειτουργία του κοινοβουλίου κτλ.
Ωστόσο, τον σημαντικότερο ρόλο έπαιζαν οι λεγόμενοι ολιγάρχες, που είχαν επιδοθεί στην συστηματική αφαίμαξη των ταμείων του δημοσίου και των τραπεζών, με αποτέλεσμα μια χώρα με σημαντικούς πλουτοπαραγωγικούς πόρους να βλέπει τους νέους κυρίως ανθρώπους της να προσφυγοποιούνται κατα κύματα, πολύ πριν ξεκινήσει ο πόλεμος.
Εντύπωσή μου είναι ότι ένας από τους λόγους που τον οδήγησαν στην σκλήρυνση της στάσης του απέναντι στους Ρώσους ήταν και η προσπάθειά του να βάλλει μια τάξη στα εσωτερικά της χώρας του. Θα μπορούσαμε εδώ να προσθέσουμε και τη δύσκολη θέση στην οποία περιήλθε ο Ζελένσκι με αφορμή τη δημοσιοποίηση των Pandora Papers και τις αποκαλύψεις περί σημαντικών περιουσιακών στοιχείων αυτού και φίλων του σε εξωχώριες εταιρίες.
Δεύτερος, ίσως σημαντικός λόγος, μια ισχυρή εθνικιστική αντιπολίτευση που επεδίωκε να λύσει λογαριασμούς με τη Ρωσία από την εποχή της γερμανικής εισβολής στη Σοβιετική Ένωση το 1941 που συνοδεύτηκε από την προσπάθεια διατύπωσης εθνικής ταυτότητας εκ μέρους μιας μερίδας των Ουκρανών, ακριβώς εκείνη την εποχή.
Τρίτος λόγος, οι αφόρητες πιέσεις που η κυβέρνηση Ζελένσκι δέχθηκε από την κυβέρνηση Μπάιντεν, κυρίως δε από το δίδυμο Πάγιατ και Νούλαντ, που είχε παλαιότερα διαχειριστεί με επιτυχία το πραξικόπημα κατά της ουκρανικής κυβέρνησης το 2014, καθώς και τον αμερικανό ΥΠΕΞ κύριο Μπλίνκεν με μακρά θητεία στα πράγματα της Ουκρανίας.
Έτσι, ήδη από τις αρχές του 2022 ο Ζελένσκι θέτει θέμα ένταξης της χώρας του στο ΝΑΤΟ καθώς και επιβολής προληπτικών κυρώσεων στη Ρωσία, αναφερόμενος κυρίως στον ρόλο του αγωγού Nord Stream 2 ως γεωπολιτικού όπλου της χώρας αυτής.
Η μη συμπερίληψη των πολυπληθών ρωσικών πληθυσμών της ανατολικής Ουκρανίας στο νομοσχέδιο περί αναγνώρισης αυτοχθόνων λαών – βασικά αναγνωρίζονται μόνο οι Τατάροι και ουδείς έτερος – ο προγραμματισμός για την διεξαγωγή εννέα πολυεθνικών ασκήσεων το 2022, σε συνδυασμό με τη μόνιμη παρουσία επί σειρά ετών βρετανικών και καναδικών δυνάμεων σε ουκρανικό έδαφος, η εμμονή των νατοϊκών δυνάμεων της Μαύρης Θάλασσας να επιβάλουν ένα νεοανακαλυφθέν δικαίωμα αβλαβούς διέλευσης, η συμφωνία Ηνωμένου Βασιλείου και Ουκρανίας για τη δημιουργία εκεί δύο ναυτικών βάσεων, η μία στην Αζοφική, καθώς και η οργάνωση και λειτουργία του ουκρανικού στρατού πάνω στα νατοϊκά πρότυπα με παροχή των απαραίτητων πιστώσεων και μέσων, αποτέλεσαν επίσης στοιχεία που συγκρατήθηκαν με ανησυχία από τη ρωσική πλευρά.
Τέλος, η αποτυχία της εφαρμογής των συμφωνιών του Μινσκ με ευθύνη ενδεχομένως και των δύο πλευρών, κυρίως όμως η επεξεργασία νομοθετήματος, από ουκρανικής πλευράς, σχετικά με την πολιτική που θα εφαρμοζόταν στις περιοχές του Ντονμπάς κατά τη μεταβατική περίοδο καθώς και η διαφωνία που προέκυψε για τη διενέργεια εκλογών πριν ή μετά την ανάληψη του ελέγχου της περιοχής από τους Ουκρανούς,δημιούργησε αγεφύρωτο χάσμα στις απόψεις των δύο πλευρών.
Ένα ζήτημα, επίσης, που περιήλθε στην αντίληψή μου, αφορούσε στη χρησιμοποίηση απόρρητων στοιχείων που έστελναν οι παρατηρητές του Οργανισμού για την Ασφάλεια και Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), σχετικά με τις θέσεις των όπλων που ευρίσκοντο στη ρωσική πλευρά της γραμμής επαφής στην ανατολική Ουκρανία. Επειδή οι συγκεκριμένες θέσεις βάλλονταν αμέσως από ουκρανικά πυρά, ήταν προφανές ότι οι εκθέσεις των παρατηρητών περνούσαν πρώτα από τις ουκρανικές υπηρεσίες.
Το πρόβλημα ήταν ότι οι Ρώσοι απαντούσαν και οι πρώτοι που υφίσταντο τις συνέπειες ήσαν οι Έλληνες που κατεξοχήν κατοικούσαν στα χωριά της γραμμής επαφής. Αποτέλεσμα τούτου ήταν ότι τα χωριά που επισκέφθηκα τον Αύγουστο του 2021 ήσαν σχεδόν έρημα, επικρατούσε ο φόβος των ρωσικών απαντήσεων στα ουκρανικά πυρά, ενώ υπήρχαν και σοβαρότατα προβλήματα με τους Ουκρανούς στρατιωτικούς, οι οποίοι προήρχοντο από τη δυτική Ουκρανία και αντιμετωπίζονταν με μεγάλη επιφύλαξη από τους ρωσόφωνους Έλληνες κατοίκους τους.
Ζητήματα που δημιουργούσαν ένταση μεταξύ ρωσοφώνων και ουκρανικών αρχών στην ανατολική Ουκρανία ήσαν επίσης εκείνα που αφορούσαν στην υποχρεωτική διδασκαλία και χρήση της ουκρανικής, την αποθάρρυνση της ομιλίας της ρωσικής σε περιοχές που ήταν απολύτως ρωσόφωνες κτλ. Δεν νομίζω ότι η Ουκρανία ενδιαφέρθηκε ποτέ να αντιμετωπίσει με ψυχραιμία το πρόβλημα αυτό.
Αλλά και πάλι, το σοβαρότερο ζήτημα που απασχολούσε διαχρονικά τους Ρώσους ήταν το ενδεχόμενο ένταξης της Ουκρανίας στους νατοϊκούς μηχανισμούς και το 2021 ήταν περισσότερο από προφανές ότι αυτή ήταν η πορεία των πραγμάτων, παρά τις επανειλημμένες ρωσικές προειδοποιήσεις.
Πιστεύω ότι επιστέγασμα όλων αυτών αλλά και είδος υστάτης προειδοποίησης αποτέλεσε η επιστολή Λαβρώφ, ένα μήνα περίπου πριν από την εισβολή, με την οποία, απευθυνόμενος στους ευρωπαίους συναδέλφους του, ο ρώσος ΥΠΕΞ επικαλούμενος τα κείμενα του ΟΑΣΕ, κυρίως των συναντήσεων κορυφής της Αστάνα και της Κωσταντινούπολης, εξηγούσε ότι η Ρωσία είχε κινηθεί επί δεκαετίες στην οδό της διπλωματίας και απαιτούσε από τους γείτονές της, το ΝΑΤΟ και την ΕΕ να μην ενισχύουν περαιτέρω τη δική τους ασφάλεια εις βάρος της ασφάλειας άλλων κρατών, επί τη βάσει της δέσμευσης που είχαν προ πολλού αναλάβει για μια και αδιαίρετη μεταξύ τους ασφάλεια.
Κατ᾽ ουσίαν, η επιστολή αυτή αποτελούσε σαφή προειδοποίηση για την ανάπτυξη των νατοϊκών δυνατοτήτων και δυνάμεων στα σύνορα της Ρωσίας από τις χώρες της ΕΕ. Η επιστολή δεν απαντήθηκε από τους επί μέρους υπουργούς της ΕΕ.
Με πολύ λίγα λόγια, ο κύριος Λαβρώφ εξηγούσε ότι η Ρωσία δεν ήταν πρόθυμη να δεχθεί την αποδόμηση της αρχιτεκτονικής ασφάλειας που είχε στοιχειοθετηθεί μετά το 1990. Όμως, τούτα είναι πλέον γνωστά σε όλους και έχουν κοστίσει πανάκριβα, όχι μόνο στις αντιμαχόμενες χώρες αλλά και στις ευρωπαϊκές χώρες και κοινωνίες.
ΠΑΥΛΟΣ: Άρα, λέτε ότι υπήρχε μια ενεργός εμπλοκή πριν την έναρξη του πολέμου, από μεγάλες δυτικές χώρες. Και αυτό φαίνεται ότι συνάδει και με μια δήλωση την οποία είχε κάνει σε ανύποπτο χρόνο ο τότε εκπρόσωπος του αμερικανικού Πενταγώνου Κίρμπυ, ο οποίος είχε δηλώσει ότι «οι Ρώσοι ετοίμαζαν αυτόν τον πόλεμο για πολλά χρόνια, γι᾽ αυτό και εμείς προετοιμάζαμε την Ουκρανία για να μπορέσει να αμυνθεί».
Και άρα, το αφήγημα της τότε αμερικανικής ηγεσίας – να το προσδιορίσουμε από το Μεϊντάν και ένθεν; από την άφιξη του κυρίου Πάιατ στην αμερικανική πρεσβεία στο Κίεβο; – ήταν ότι όλη η στήριξη που παρείχαν οι ΗΠΑ στην Ουκρανία αφορούσε στην προετοιμασία ενός κατ᾽ ουσίαν προεξαγγελθέντος πολέμου. Τον οποίο όμως εσείς λέτε ότι η Ρωσία ουδέποτε είχε προγραμματίσει!
Το ΝΑΤΟ στο υπογάστριο της Ρωσίας
ΜΠΟΡΝΟΒΑΣ: Η βεβιασμένη ένταξη στο ΝΑΤΟ των βαλκανικών και βαλτικών χωρών, η οποία παρακολούθησε την ένταξή τους στην ΕΕ, εκτός του ότι ενίσχυσε τις φυγόκεντρες δυνάμεις εντός Ευρώπης και εξασθένησε τη θέση των πλέον αδύναμων, και της Ελλάδας,νομίζω ότι αποδυνάμωσε την Ευρώπη στο σύνολό της και την κατέστησε δέσμια φαντασιακών απειλών που τελικά κατήντησαν αυτοεκπληρούμενες προφητείες.
Επί του προκειμένου, πιστεύω ότι καταλυτικός ήταν ο ρόλος των ΗΠΑ, ήταν δε τόσο προφανώς ανορθολογικός και εκτός πραγματικότητας, ώστε χρειάστηκε μια απλή κυβερνητική αλλαγή στις ΗΠΑ, για να αναθεωρηθεί με συνοπτικές διαδικασίες μια πολιτική που καλλιεργήθηκε επί δεκαετίες από τους σημαντικότερους ακαδημαϊκούς, στρατιωτικούς και πολιτικούς.
Η πραγματικότητα είναι ότι τα τελευταία χρόνια γίνονταν συνεχώς νατοϊκές ασκήσεις, τόσο στη Μαύρη Θάλασσα όσο και στην Ουκρανία, στις οποίες συμμετείχε το σύνολο περίπου των νατοϊκών κρατών. Αυτό σημαίνει ότι υπήρχαν πάντα στην περιοχή στρατεύματα και της Βρετανίας και του Καναδά. Οπωσδήποτε πρέπει να υπήρχαν και άλλα στρατεύματα, και φυσικά των Βαλτικών χωρών.
Σημαίνει ότι ο ουκρανικός στρατός οργανωνόταν σύμφωνα με τα νατοϊκά πρότυπα και ότι, κατά συνέπεια, υπήρχε μια πολύ σοβαρή προετοιμασία από πλευράς του ουκρανικού στρατού για ένταξη στο ΝΑΤΟ, μια προετοιμασία ταύτισης και συνύπαρξης, συλλειτουργίας και διαλειτουργικότητας με τα νατοϊκά στρατεύματα της περιοχής, με τις νατοϊκές χώρες.
Βεβαίως, εδώ υπάρχει το ζήτημα του αυγού και της κότας. Δηλαδή, ποιος δημιουργεί ποιο επεισόδιο ή ποια αφορμή για την έναρξη ενός πολέμου. Η πραγματικότητα είναι ότι αυτό που η Ρωσία έθετε ως σοβαρό ζήτημα σε πάρα πολλές περιπτώσεις ήταν το γεγονός ότι, παρά τις υποσχέσεις που είχε πάρει στη δεκαετία του ᾽90, έβλεπε ότι περιβαλλόταν πλέον από χώρες οι οποίες εντάσσονταν στο ΝΑΤΟ, και κάποιες από αυτές διέθεταν και αμερικανικά στρατεύματα και αμερικανικά οπλικά συστήματα.
Ήτανε κάτι που δυσκολευόταν να δεχθεί, κατά λογικό τρόπο. Πράγμα το οποίο φαίνεται καθαρά σαφέστατα στην επιστολή του Λαβρόφ προς τους Ευρωπαίους συναδέλφους του.
Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με τον Υπουργό Εξωτερικών (Υπουργό Επικρατείας όταν συνέβησαν τα Τέμπη) Γιώργο Γεραπετρίτη.
Θα περίμενε κανείς από μια κυβέρνηση η οποία εξελέγη το 2019 με την υπόσχεση του επικεφαλής της να ενώσει όλους τους Έλληνες, αν μη τι άλλο, να έχει μετά από έξι σχεδόν χρόνια προβεί σε υλοποίηση αυτής της υπόσχεσης. Είχε, εξάλλου, όλα τα σχετικά εχέγγυα.
Διαδεχόταν μια κυβέρνηση συνασπισμού η οποία εκτέλεσε κάθε έξωθεν εντολή που έλαβε για την ολοκλήρωση του εγκλήματος παραχώρησης του ελληνικότατου ονόματος της Μακεδονίας στο γειτονικό κρατίδιο των Σκοπίων, αγνοώντας τόσο το μεγαλοϊδεατισμό του τελευταίου όσο και τις επιταγές της ιστορίας και ταυτότητας του Ελληνισμού.
Επιπλέον, ανανέωσε τη λαϊκή εντολή το 2023 με το ποσοστό του 41% το οποίο, ωστόσο και δυστυχώς, έγινε σημαία κομπασμού, πολλαπλασιαστής της γνωστής αλαζονείας της εξουσίας και όπλο εξύβρισης κάθε Έλληνα πολίτη που ασκούσε το δικαίωμα της ελευθερίας του λόγου να ασκεί κριτική στα έργα και τις ημέρες μιας κυβέρνησης μεγάλων αξιώσεων, από τον στρατό είτε πληρωμένων επί τούτου οργάνων του κομματικού και συστημικού κατεστημένου, είτε από ιδεοληπτικούς ανόητους που θεωρούν τον Πρωθυπουργό ως σχεδόν τη Δευτέρα Παρουσία του Θεού επί γης.
Έξι χρόνια μετά, ωστόσο, κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί ούτε ότι στην Ελλάδα του 21ου αιώνα που έβγαινε στο ξέφωτο 50 σχεδόν χρόνων μεταπολίτευσης θα συνέβαινε μια τέτοια ανεπανάληπτη τραγωδία όπως αυτή των Τεμπών, ούτε ότι μια κυβέρνηση τέτοιων προδιαγραφών θα έφθανε στο σημείο να συγκαλύπτει -για λόγους που παραμένουν άγνωστοι- αυτήν την καταστροφή.
Πλην όμως, η ανεπανάληπτη σε όγκο και έκταση μαζική συνάθροιση (26/1/2025) Ελλήνων σε όλη την Ελλάδα, την Κύπρο, την Κωνσταντινούπολη, σχεδόν όλες τις πρωτεύουσες και μεγάλες πόλεις της δυτικής και βόρειας Ευρώπης αλλά και στην Αμερική εμφάνισε επενέργειες χιονοστιβάδας.
Είναι προφανές ότι η ανοχή και η μεγαλοκαρδία της πλειοψηφίας των Ελλήνων απέναντι σε μια καταστροφή που ξεπερνά τα όρια της φαντασίας, καθώς δεν ήταν φυσική -είχαμε βεβαίως και τέτοιες πολλές με συνέπειες και σε όλη την εξαγωγική ικανότητα της χώρας και στις επιχειρησιακές δυνατότητες του στρατεύματος- αλλά είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια πολλών δεκάδων ζωών νέων Ελλήνων, έχει πλέον τελειώσει.
Ο ελληνικός λαός διαπιστώνει πλέον όχι απλώς τη διαδικασία συγκάλυψης μιας τραγωδίας για την οποία υπάρχουν στοιχεία που συνηγορούν στην κατεύθυνση χαρακτηρισμού της ως εγκλήματος, αλλά και μια απόπειρα συγκάλυψης της ίδιας της συγκάλυψης, που λαμβάνει χώρα τις τελευταίες ημέρες.
Κι αν ήταν μόνον τα Τέμπη, που φυσικά πρόκειται για ένα ασύλληπτα καταστροφικό συμβάν για το οποίο δεν χωρούν λόγια να το περιγράψουν όσες γραμμές κι αν γραφούν, θα έλεγε κανείς ότι συνέβη ένα τραγικό κακό και η ελληνική Δικαιοσύνη την οποία όλοι εμπιστευόμαστε θα πράξει το καθήκον της ώστε η αλήθεια να λάμψει και οι ένοχοι να τιμωρηθούν παραδειγματικά, ενώ και αυτή η «περίβλεπτη» κυβέρνηση θα δρομολογήσει όλες τις απαραίτητες πολιτικές ώστε να διασφαλίσει ότι τέτοιο κακό δεν θα ξανασυμβεί.
«Δαιμονικές» συμπτώσεις
Πλην όμως, υπάρχουν κάποιες σχεδόν «δαιμονικές» συμπτώσεις οι οποίες αναδεικνύονται μέσα από την τραγωδία των Τεμπών και τη συγκάλυψή της, που δεν αφήνουν σε ησυχία οιονδήποτε νοήμονα πολίτη, και αφορούν το σύνολο του Ελληνισμού.
Διότι την ίδια στιγμή που τα τελευταία δύο χρόνια η κυβέρνηση Μητσοτάκη κάνει ό,τι μπορεί για να διασωθεί από τη δίκαιη οργή των γονέων 57 νέων ανθρώπων, με πρωτοστάτες την απερίγραπτη Μαρία Καρυστιανού, τον Νίκο Πλακιά, τον Παύλο Ασλανίδη, και όλους τους γονείς -ας μου συγχωρεθεί που δεν αναγράφω όλων τα ονόματα εδώ- οργή που πολύ γρήγορα μετατράπηκε σε «θέληση για δικαιοσύνη» και «εξιχνίαση του εγκλήματος», την ίδια στιγμή η ίδια κυβέρνηση στο ίδιο διάστημα και με τους ίδιους ανθρώπους πολιτεύεται με τρόπο καταστροφικό για τα εθνικά συμφέροντα του Ελληνισμού.
Και είναι δύσκολο πλέον, ο στοιχειωδώς νοήμων πολίτης να παραβλέψει ορισμένες συμμετρίες που αναδύονται στα ζητήματα των Τεμπών και του Αιγαίου, τόσο ισχυρές που να τον νομιμοποιούν να μιλά για δύο όψεις του ιδίου νομίσματος.
Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι Υπουργός των Εξωτερικών της Ελλάδας τελεί αυτή τη στιγμή εις εκ των πρωτεργατών της κυβέρνησης που ως Υπουργός Επικρατείας και δεξί χέρι του Πρωθυπουργού πρωτοστάτησε στη συγκάλυψη του δυστυχήματος στα Τέμπη, ο Γιώργος Γεραπετρίτης, τον οποίον το πανελλήνιο θυμάται να προσπαθεί ενώπιον των καμερών να πείσει ότι ο «τοπικός σταθμός ελέγχου της Λάρισας» είναι ο «σταθμός τοπικής τηλεδιοίκησης». Και να εξοργίζεται ιστάμενος ενώπιον χάρτινων μακετών ελέγχου – ω της γελοιότητος! – όταν ο δημοσιογράφος τον ανάγκαζε να υπερασπιστεί το ψεύδος του…
Δεν είναι λοιπόν, καθόλου τυχαίο, ότι αυτός ο άνθρωπος τέσσερις μήνες μετά την τραγωδία των Τεμπών τοποθετήθηκε στην ηγεσία του Υπουργείου Εξωτερικών για να υπερασπιστεί τον μινιμαλισμό των δικών του (;) κόκκινων γραμμών των 6 ναυτικών μιλίων Εθνικών Χωρικών Υδάτων στο Αιγαίο. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι ανέλαβε ο ίδιος να συγκαλύψει την άλλη εθνική καταστροφή που έλαβε χώρα στην Κάσο, όπου μπορεί μεν να μην θρηνήσαμε ανθρώπινες ζωές αλλά υπέστημεν καταστροφική ήττα επί του πεδίου όσον αφορά στην εφαρμογή των κυριαρχικών δικαιωμάτων της πατρίδας μας.
Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι με την ίδια διάθεση ψεύδους, συγκάλυψης και παραπλάνησης του ελληνικού λαού, η ίδια κυβέρνηση – που πλέον σε κατάσταση πανικού προσπαθεί να κρατηθεί στα όρια της αξιοπρέπειας αναγκάζοντας τον επικεφαλής της Πρωθυπουργό να μετέρχεται κάθε δυνατή δικαιολογία σε τηλεοπτικές συνεντεύξεις του, για την οποία καταφανώς δεν ήταν προετοιμασμένος καθώς αδυνατούσε να φαντασθεί πού μπορεί να φθάσει η δύναμη μιας μάνας κι ενός πατέρα των οποίων το παιδί εξαϋλώθηκε – επιδιώκει να πείσει τους Έλληνες ότι εργάζεται για την προστασία της εθνικής κυριαρχίας της πατρίδας τους, ότι η Διακήρυξη των Αθηνών ήταν μια πράξη πατριωτισμού έναντι της Τουρκίας, τη στιγμή που εφαρμόζει την ίδια μέθοδο συγκάλυψης για να κρύψει από τους Έλληνες τη γκριζοποίηση του Αιγαίου.
Μυστική διπλωματία
Γκριζοποίηση την οποία βλέπουμε διαρκώς να προχωρά, απότοκο της μυστικής διπλωματίας της κυβέρνησης και της ανικανότητας των πολιτικών ελίτ να υπηρετήσουν το εθνικό συμφέρον.
Κι αν στην περίπτωση των Τεμπών η κυβερνητική δικαιολογία είναι ότι οι γονείς των νεκρών υποκινούνται από δυνάμεις της αντιπολίτευσης – προφανώς όσοι ανόητοι τα λένε αυτά δεν έχουν χάσει σπλάχνα τους σε φοβερές τραγωδίες, κι εύχομαι να μην τους συμβεί ποτέ – στην περίπτωση του Αιγαίου πολλά από τα πυρά (ίσως και τα πλέον επώδυνα) είναι από ανθρώπους οι οποίοι έφεραν δεκάδες χιλιάδες, για να μην πω εκατοντάδες χιλιάδες ψήφους, στο κόμμα της Νέας Δημοκρατίας!
Άνθρωποι που ανήκουν στη Νέα Δημοκρατία, και που αφιέρωσαν όλη τους τη ζωή στην παράταξη αυτή, όπως ο Αντώνης Σαμαράς, ο Κώστας Καραμανλής, ο Προκόπης Παυλόπουλος, ο Γιάννης Βαληνάκης και πολλοί άλλοι.
Δεν γνωρίζουμε πού θα καταλήξει η ιστορία με τα Τέμπη. Γνωρίζουμε μόνον ότι αυτές οι ψυχές δεν γυρίζουν πίσω. Μας δείχνει όμως κάτι αυτή η συγκάλυψη. Ότι οι άνθρωποι που τόλμησαν τόσο ανόσια να πολιτευθούν σε βάρος της ιερής μνήμης αυτών των εξαϋλωμένων νέων, είναι οι ίδιοι άνθρωποι που φέρουν την ευθύνη και για την εθνική ζημία που έχει προκληθεί στην εθνική κυριαρχία της Ελλάδας και την προάσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της.
Κι επομένως, ως ελάχιστο καθήκον και χρέος όλων μας στην ιερή μνήμη των 57 ανθρώπων μας που εξαϋλώθηκαν στα Τέμπη, οφείλουμε να μην επιτρέψουμε η συγκάλυψη των Τεμπών να καταπνίξει και την ελληνικότητα του Αιγαίου. Ενός Αιγαίου που ήδη έχει γκριζαριστεί στα Ίμια και την Κάσο από ελληνικές κυβερνήσεις. Μια «σοσιαλιστική» και μια «δεξιά».
Δημοσιεύθηκε στην Hellas Journal την Κυριακή 2 Φεβρουαρίου 2025. Αναδημοσιεύθηκε από τις anixneuseis.gr, το Olympia.gr και το geopolitico.gr.
Το 2024 ήταν μια χρονιά γεμάτη κρίσιμες εξελίξεις τόσο στις εθνικές υποθέσεις όσο και διεθνώς, με κεντρικά σημεία ασφαλώς την Ουκρανία και κυρίως τη Μέση Ανατολή με τις τρεις διαδοχικές φάσεις της, Γάζα, Λίβανος, Συρία, αλλά και την εκλογή Τραμπ στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής.
Για τους Έλληνες, βέβαια, αυτό που ήταν ξεχωριστό στο παρελθόν έτος είναι η συμπλήρωση 50 χρόνων από την τουρκική Εισβολή και Κατοχή του 38% της Μεγαλονήσου, της Κύπρου μας, καθώς φυσικά και η σε ισάριθμα έτη διάρκεια της Μεταπολίτευσης.
Στα εθνικά μας ζητήματα κύρια θέση είχαν, και εξακολουθούν ασφαλώς να έχουν, οι ελληνοτουρκικές σχέσεις οι οποίες χαρακτηρίστηκαν από την «ανεξήγητη» εμμονή της ελληνικής κυβέρνησης να επισπεύσει –σε επίπεδο ρητορικής καταρχήν, και εν συνεχεία και στο πεδίο- μια αυτοκαταστροφική διαδικασία προσέγγισης «ήρεμων νερών» με την Τουρκία. Διαδικασία η οποία μη λαμβάνοντας υπόψιν την αμετάβλητη ταυτότητα του ακραίου νεοθωμανικού αναθεωρητισμού της Τουρκίας εις βάρος της Ελλάδας, οδήγησε σε συμβάντα εθνικής ζημίας, με αποκορύφωμα την de facto και επί του πεδίου αμφισβήτηση της ελληνικής εθνικής κυριαρχίας στην Κάσο και των εθνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας των απορρεόντων από την Ελληνο-αιγυπτιακή Συμφωνία ΑΟΖ.
Την ίδια στιγμή, κρίσιμη υπήρξε η απόπειρα της Ελλάδας, δια της πρώην Υπουργού των Εξωτερικών, και μέλους της Κοινοβουλευτικής Συνδιάσκεψης του Συμβουλίου της Ευρώπης, Ντόρας Μπακογιάννη, να διευκολύνει την εισδοχή του ψευδοκράτους του Κοσσυφοπεδίου στο Συμβούλιο της Ευρώπης με μια εισηγητική έκθεση όνειδος για τη χώρα μας, και σε βάρος των εθνικών δικαίων της Σερβίας, αλλά και με πολλές επικίνδυνες προεκτάσεις για την Κύπρο και τη Θράκη.
Στην εσωτερική πολιτική σκηνή, αλλά και με ευρωπαϊκό αντίκτυπο, κεντρική θέση κατέχει αναμφίβολα το σκάνδαλο Ασημακοπούλου με τη διαρροή και αυθαίρετη χρήση των προσωπικών δεδομένων πολλών χιλιάδων Ελλήνων ομογενών, ενόψει των περσινών ευρωεκλογών, και όλα τα συνακόλουθα ζητήματα που αυτό ήγειρε περί εύρυθμης λειτουργίας μιας ευνομούμενης πολιτείας.
Ασφαλώς υπήρξαν πολλά επιπλέον γεγονότα και εξελίξεις, που θα χρειάζονταν πολλές γραμμές για να αναφερθούν επαρκώς. Με δεδομένο αυτό το πολυσύνθετο, μολονότι αδρομερώς περιγραφέν ανωτέρω, σκηνικό, κλήθηκα κατά τρόπο που δεν θα μπορούσα πέρυσι τέτοιον καιρό να φανταστώ να συμβάλω με τις μικρές δυνάμεις μου, άοκνα όμως και επίμονα, στην επίπονη διαδικασία αφύπνισης της ελληνικής κοινής γνώμης, όπως είναι το χρέος κάθε ευσυνείδητου Έλληνα πολίτη, είτε ζει στην Ελλάδα είτε στο εξωτερικό, με σειρά δημόσιων παρεμβάσεων, αρθρογραφίας, επιφυλλίδων, ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών συνεντεύξεων, και ούτω καθεξής.
Ενστικτωδώς λειτουργώντας, και με την αίσθηση ότι ζούμε πλέον σε εποχές όπου αφενός η ταχύτητα των εξελίξεων, αφετέρου ο όγκος της πληροφορίας αλλά και η αδυναμία που η πλειοψηφία των πολιτών πάσχει κατά την παρακολούθηση των άμεσα αφορώντων την, δεν διαμορφώνουν πάντοτε τις καλύτερες δυνατές προϋποθέσεις για συλλογική μνήμη και διαρκή ανάμνηση των προκλήσεων, συγκέντρωσα στο παρόν τα στοιχεία αυτού που θα αποκαλούσα «ιδιότυπη κοινωνική προσφορά».
Θεώρησα ότι, αν όχι το περιεχόμενο των παρεμβάσεων αυτών, τουλάχιστον οι τίτλοι τους απλώς και η χρονική τους ταυτότητα, συμβάλλουν σε κάποιο βαθμό στην ενίσχυση της εικόνας καίριων γεγονότων, καταστάσεων και προκλήσεων του παρελθόντος έτους. Η έκπληξή μου, κατά τη διαδικασία αυτής της καταγραφής και αρχειοθέτησης συνίσταται στο ότι δεν θα μπορούσα να φανταστώ ότι, ούτε λίγο ούτε πολύ, αθροίζονται σχεδόν 70 ραδιοφωνικές, τηλεοπτικές και άλλες, συνεντεύξεις με διακεκριμένους δημοσιογράφους, αναλυτές, πολιτικούς, ακαδημαϊκούς, και λοιπές προσωπικότητες, Έλληνες και ξένους, καθώς επιπλέον και περίπου 80 παρεμβάσεις υπό μορφήν άρθρων, επιφυλλίδων, αναλύσεων, διαλέξεων, σημειωμάτων και σχολιασμών, μέσα στο έτος που πέρασε. Τα καταθέτω όλα αυτά, με την σκέψη ότι ίσως κάποια στιγμή χρησιμεύσουν πλέον της αρχικής τους εμφάνισης.
Κλείνοντας αυτό το σύντομο απολογιστικό σημείωμα για το 2024, θα ήθελα να ευχαριστήσω από καρδιάς όλους εκείνους τους ανθρώπους καθώς και τα μέσα δημοσίου διαλόγου και ενημέρωσης, που αναφέρονται κατωτέρω: θεωρώ ότι παρέχουν ανεκτίμητες υπηρεσίες ενημέρωσης, αφύπνισης, δημοκρατικού διαλόγου και ανιδιοτελούς έγνοιας υπέρ του ανθρώπου, της δημοκρατίας, της ελευθερίας και της αλήθειας.
Τέλος, να ευχηθώ σε όλες και όλους
Χρόνια Πολλά κι Ολόφωτα!
Ευλογημένο και Ειρηνικό το Νέο Έτος 2025!
ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ
Σημείωση: Οι αναφορές που ακολουθούν εμφανίζονται αλφαβητικά ανά κατηγορία ΜΜΕ, και με αντίστροφη χρονολογική σειρά, από το πρόσφατο στο απώτερο παρελθόν. Ορισμένοι τίτλοι εμφανίζονται σε αναδημοσιεύσεις προς τιμήν των εκάστοτε εμπλεκομένων. Στο τέλος παραθέτω αλφαβητικά τα ονόματα όλων όσοι εμφανίζονται στο παρόν.
Ακολούθως παραθέτω αλφαβητικά, σε έκφραση ευγνωμοσύνης για το έργο τους και ευχαριστίας για την τιμή στο πρόσωπό μου, τα ονόματα όλων εκείνων με τους οποίους είχα την χαρά να αλληλεπιδράσω στο 2024, στο πλαίσιο αυτών των παρεμβάσεων.
Παραμονές Χριστουγέννων του 2024, και συγκεκριμένα την Παρασκευή 20 Δεκεμβρίου, ήμουν προσκεκλημένος ομιλητής στον ετήσιο κύκλο διαδικτυακών διαλέξεων που διοργανώνει ο Σύνδεσμος Ελλήνων Φινλανδίας, με έδρα το Ελσίνκι.
Θέμα της εισήγησης που μου όρισε ο Πρόεδρος του ΣΕΦ, Ευάγγελος Βελέντζας, ήταν η θέση της Ελλάδας στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, με αφορμή την πρόσφατη πτώση του καθεστώτος Άσαντ και την ανάληψη της εξουσίας στη Δαμασκό και τη Συρία από τους ηγέτες των τζιχαντιστών.
Στην εισήγηση διάρκειας περίπου μίας ώρας επιχείρησα μια αποτύπωση του σκηνικού όπως είχε διαμορφωθεί στις πρώτες 12 ημέρες της νέας κατάστασης πραγμάτων, καθώς και μια εξέταση των άμεσων συνεπειών για τους πληθυσμούς που αφορούν -ή θα έπρεπε να ενδιαφέρουν άμεσα την Ελλάδα- την πατρίδα μας, και εννοώ τους Ελληνορθοδόξους της Συρίας και του Λιβάνου. Επιπλέον αναφέρθηκα στις ενεργές αλλά και διαφαινόμενες προκλήσεις για σύνολο τον Ελληνισμό σε Ελλάδα και Κύπρο, ενώ -αναμενόμενα- ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στα Ελληνοτουρκικά.
Σε αυτόν τον σύνδεσμο μπορείτε να παρακολουθήσετε την εισήγηση:
Διαδικτυακή διάλεξη στον Σύνδεσμο Ελλήνων Φινλανδίας, 20/12/2024
Με το πέρας της εισήγησης ακολούθησε εκτεταμένη συζήτηση άκρως ενδιαφέρουσα, με εξαιρετικές παρεμβάσεις και επισημάνσεις από τους τηλεθεατές, κατά την οποίαν τέθηκαν ζητήματα και ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, εσωτερικής διακυβέρνησης της Ελλάδας, τα πιο καίρια από τα εθνικά ζητήματα που αφορούν αυτή τη στιγμή άμεσα τον Ελληνισμό σε Ελλάδα και Κύπρο, καθώς και τα ταλανίζοντα τους Έλληνες θέματα κατευνασμού, υποτέλειας, και απομείωσης της εθνικής κυριαρχίας της Ελλάδας και των Ελλήνων, τόσο σε εθνικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο.
Το πλήρες βίντεο, με ενσωματωμένη τη συζήτηση που ακολούθησε το πέρας της διάλεξης, βρίσκεται εδώ:
Θερμές ευχαριστίες απευθύνω στον Σύλλογο Ελλήνων Φινλανδίας, και τον Πρόεδρό του, Ευάγγελο Βελέντζα για την ευγενή πρόσκληση και την εξαιρετική αυτή εκδήλωση.
Σφικτός εναγκαλισμός Γεραπετρίτη – Φιντάν, Αθήνα, 8 Νοεμβρίου 2024
Ο Παναγιώτης Παύλος με τον Πάρη Καρβουνόπουλο στο Militaire Channel σε έναν απολογισμό του 2024 στα Ελληνοτουρκικά, Παραμονή Χριστουγέννων 2024
Πάρης Καρβουνόπουλος: Καλωσορίζουμε τον κύριο Παναγιώτη Παύλο, από το χιονισμένο Όσλο. Χριστούγεννα με χιόνι, τί πιο ωραίο, κ. Παύλο! Αλλά η συζήτηση που θα κάνουμε δυστυχώς δεν ταιριάζει με το πνεύμα των Χριστουγέννων. Θα συζητήσουμε τα ελληνοτουρκικά, τα οποία τα παρακολουθείτε, τα σχολιάζετε και τα γνωρίζετε πάρα πολύ καλά. Είχαμε μια κακή χρονιά στα ελληνοτουρκικά το 2024. Τί μπορούμε να περιμένουμε το 2025, με τα δεδομένα που έχουμε μέχρι στιγμής;
Παναγιώτης Παύλος: Χαίρετε κύριε Καρβουνόπουλε από το Όσλο, και ευχαριστώ για την πρόσκληση. Χρόνια Πολλά να ευχηθώ κι εγώ στους τηλεθεατές μας, και Καλά Χριστούγεννα! Όντως, όπως το λέτε, το 2024 ήταν μια χρονιά στην οποία είδαμε να επαληθεύονται αν όχι ενδεχομένως οι χειρότεροι φόβοι κάποιων, ο μέσος όρος πολλών όσων πολλές Κασσάνδρες είχανε – και είχαμε – προκαταγγείλει και προειδοποιήσει εν πάσει περιπτώσει.
Νομίζω ότι η ερώτησή σας για το 2025 είναι ιδιαίτερα σημαντική και έχει αξία, διότι μας αναγκάζει να κάνουμε ένα συνοπτικό απολογισμό της χρονιάς που πέρασε, που είναι ένας χρόνος Διακήρυξης των Αθηνών. Σ᾽ αυτή τη χρονιά είχαμε, να το πω έτσι, σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής ένα κρεσέντο το οποίο θα έλεγα οδήγησε με εξωφρενικούς ρυθμούς, με φρενήρεις ρυθμούς, σε μια διαδικασία έκφρασης της επιμονής των ελλαδικών πολιτικών ελίτ για λύση της μιας και μόνης διαφοράς. Ακούσαμε δηλώσεις απύθμενου κάλλους και από τον Υπουργό Εξωτερικών αλλά εσχάτως και από τον Πρωθυπουργό, οι οποίες βέβαια – και θα έρθουμε σε αυτό αργότερα – είχανε μια, εγώ θα πω, προσωρινή παύση στο περιθώριο του Συνεδρίου του Βήματος για τα 50 χρόνια της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.
Κάσος: Δεύτερη Ίμια
Στο επίπεδο των γεγονότων και του πεδίου – γιατί στο τέλος της ημέρας αυτό είναι που μετράει και έχει αξία – νομίζω θα συμφωνήσουμε όλοι ότι υπάρχουν μια σειρά πράγματα που με την προστιθέμενη προβληματικότητα, να το θέσω έτσι, της Κάσου και όσα έγιναν εκεί στα τέλη του Ιουλίου μας κληροδοτούν δυσχέρειες που φοβάμαι ότι αν δεν υπάρξει ριζική αλλαγή νοός, ριζική αλλαγή νοοτροπίας και στάσης της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής μέσα στο 2025, θα αντιμετωπίσουμε ακόμη μεγαλύτερα προβλήματα.
Την Κάσο την αναφέρω, διότι παρά τις προσπάθειες, τις φιλότιμες προσπάθειες και του ιδίου του Υπουργού Εξωτερικών, του κ. Γεραπετρίτη, αλλά και του Πρωθυπουργού, να πείσουν ότι δεν υπήρξε καμία υποχώρηση – θυμάστε, όλοι θυμόμαστε, αυτές τις εκπάγλου λογικού κάλλους δηλώσεις ότι δεν ηττηθήκαμε στην Κάσο, διότι αποσυρθήκαμε και αποσυρόμενοι δεν πολεμήσαμε και δεν χάσαμε, άρα κερδίσαμε. Αυτό είναι ένα επιχείρημα που πιστεύω θα πρέπει να διδάσκεται σε ακαδημίες πολέμου! Ούτε ο Σουν Τζου δεν το είχε φανταστεί να το διατυπώσει έτσι…
Αλλά το ζήτημα είναι ότι πλέον αυτές οι προσπάθειες της κυβέρνησης να πει στον ελληνικό λαό ότι όλα είναι καλώς ελεγχόμενα, κατέρρευσαν παντοιοτρόπως. Το κερασάκι στην τούρτα ήτανε οι δηλώσεις του Αντώνη Σαμαρά. Κι εδώ θα ήθελα να πω το εξής. Διότι παρατήρησα ότι σε πολύ κόσμο που έχει λόγο, ή εν πάσει περιπτώσει ασχολείται με τον ένα ή τον άλλο τρόπο με τα εθνικά θέματα αλλά όμως περισσότερο από μια κομματική σκοπιά, και κυρίως στο χώρο της Νέας Δημοκρατίας, η αντίδραση στη διαγραφή του Αντώνη Σαμαρά ήτανε αυτή που καθόρισε τις αντιδράσεις, παρά η ουσία των λεγομένων του. Και φυσικά, όταν ο ίδιος επανήλθε στο συνέδριο του Βήματος και είπε τα όσα είπε και ανάγκασε τον Υπουργό των Εξωτερικών να αντιδράσει κατηγορηματικά, στην ουσία τον ανάγκασε να παραδεχθεί την ενοχή του. Διότι υπάρχουν κάποια σημεία, και ένα εξ αυτών είναι το ακόλουθο, τα οποία είναι πάρα πολύ κρίσιμα και χρήσιμα να τα έχουμε υπόψιν.
Ήτανε η πρώτη φορά που όταν ο Αντώνης Σαμαράς, έχοντας πλέον διαγραφεί για δεύτερη φορά στην πολιτική του καριέρα από τη Νέα Δημοκρατία, είπε τα όσα είπε για την ελληνική εξωτερική πολιτική, και επανέλαβε «να πάει σπίτι του ο Υπουργός». Εκεί δεν άφησε κανένα περιθώριο ότι υπήρξε όντως ζημία στην Κάσο, ότι ενεπλάκησαν οι Τούρκοι. Και ήξερε ότι τα έλεγε με στοιχεία. Και γι᾽ αυτό αναγκάστηκε ο Υπουργός των Εξωτερικών, ο κ. Γεραπετρίτης, την επομένη ημέρα σε συνέντευξη ραδιοφωνική να πει ούτε λίγο ούτε πολύ σταματήστε επιτέλους να χτυπάτε εμένα, διότι εγώ εκτελώ εντολές του Πρωθυπουργού και της κυβέρνησης.
Αυτό, βέβαια, θα πει κανείς, το έχει ξανακάνει ο Πρωθυπουργός ο ίδιος όταν κάλυψε τον κ. Γεραπετρίτη από τις Βρυξέλλες, (λέγοντας) ότι ο Υπουργός των Εξωτερικών εκτελεί τις δικές μου εντολές στα εθνικά θέματα. Τότε που έγινε το επεισόδιο με τους «πατριώτες της φακής», που για μένα είναι άλλη μια στρατηγική αποτυχία αυτής της κυβέρνησης: δεν βάζεις τον λαό σου απέναντι να τον χτυπήσεις διότι δεν αντέχεις άλλο μια σκληρή κριτική η οποία γίνεται βάσει πολύ σοβαρών ενδείξεων, αρκετές από τις οποίες επαληθεύονται και έχουν επαληθευθεί, αυτό έχει σημασία. Εκεί, λοιπόν, ο Πρωθυπουργός κάλυψε πλήρως τον υπουργό του. Και τώρα έγινε το αντίστροφο, αλλά όμως σε μια ένδειξη αδυναμίας, όπου ο Υπουργός των Εξωτερικών προσβαλλόμενος λέει στην κοινή γνώμη, μη με βαράτε, ο Πρωθυπουργός μου λέει τί κάνω. Νομίζω, λοιπόν, ότι αυτά όλα σκιαγραφούν, και φυσικά είναι πολλά άλλα στοιχεία. Η Κάσος ήταν η καινούρια ποιοτική και ποσοτική βέβαια εξέλιξη.
Υπάρχουν οι καθημερινές παραβιάσεις των εθνικών χωρικών υδάτων, οι οποίες πρέπει να έχουν ξεπεράσει, αν δεν κάνω λάθος, αυτή τη στιγμή που μιλάμε τις δυόμιση χιλιάδες, μέσα στο 2024. Και εδώ υπάρχουν και ευτράπελα. Δηλαδή, Τούρκοι ψαράδες μπαίνουν και ψαρεύουν στα εθνικά χωρικά μας ύδατα, παίρνουν τις ψαριές, είτε γυρνάνε μετά στα τουρκικά παράλια και αφού καταψύχουν τα ψάρια τα εισάγουμε ως προϊόν εισαγόμενο, ελληνικά ψάρια. Δηλαδή, μπαίνουν, μας κλέβουν στα χωρικά ύδατα – είναι κλοπή αυτό, ας το ξέρουν οι ακροατές μας και οι τηλεθεατές, είναι κλοπή όταν μπαίνεις στα χωρικά ύδατα και ψαρεύεις (ξένη) αλιεία. Είναι κλοπή. Ή συναντιώνται με τους απομένοντες Έλληνες ψαράδες κάπου στη μέση, και οι Έλληνες αγοράζουν τα ελληνικά ψάρια που μας έχουν κλέψει οι Τούρκοι! Και φυσικά, πολλά άλλα. Τα drone που συνεχίζουν, οι νέες δηλώσεις της Τουρκίας…
Φαλίρισμα της εξωτερικής πολιτικής
Νομίζω ότι – θα το πω έτσι με μια λέξη για να πάμε παρακάτω – το 2024 κλείνει με την παρακαταθήκη ενός απόλυτου φαλιρίσματος της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής στα ελληνοτουρκικά. Και αυτό, ναι μεν θα πει κανείς, οι μέρες των Χριστουγέννων είναι οι μέρες του φτωχού, των φτωχών κλπ, αλλά δεν είναι δυνατόν να δεχθούμε ο ελληνικός λαός αυτήν την επικίνδυνη, καταστροφική, για την εθνική κυριαρχία της χώρας φτωχοποίηση σε επίπεδο εφαρμογής μιας εξωτερικής πολιτικής.
Άρα, και αν μου επιτρέπετε, για να απαντήσω και στο ερώτημα, αν συνεχιστεί αυτή η τακτική στο νέο έτος, θα έχουμε τεράστια ζημία. Άρα μια πρώτη απάντηση είναι ότι στο 2025 αυτό που σίγουρα θα πρέπει να γίνει είναι να μην επαναληφθούν όσα συνέβησαν μέσα στο 2024.
ΚΑΡΒΟΥΝΟΠΟΥΛΟΣ: Έχουμε μπροστά μας τον ορατό πλέον κίνδυνο να γίνει, να υπάρξει συμφωνία Τουρκίας – Συρίας για την ΑΟΖ. Όσο μιλάμε, πριν από λίγα λεπτά έγινε μια διαρροή από το Υπουργείο Εξωτερικών – υποτίθεται αυτή είναι η ελληνική αντίδραση που θα σας μεταφέρω – ότι δεν μπορεί ο καθένας να κάνει συμφωνίες, γιατί εκεί είναι τα ευρωπαϊκά σύνορα. Και ότι το θέμα έχει τεθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Δεν ξέρω αν είναι πραγματικά τόσο αφελείς στην ελληνική κυβέρνηση, ή παριστάνουν τους αφελείς. Αλλά, πώς βλέπετε ότι πρέπει να αντιμετωπίσουμε αυτόν τον κίνδυνο;
Γιατί, ξέρετε, και για το τουρκολιβυκό μνημόνιο μας έλεγαν για πάρα πολύ καιρό ότι δεν παράγει κανένα αποτέλεσμα. Δυστυχώς παράγει αποτελέσματα, δυστυχώς μας οδήγησε σε μια πολύ κακή συμφωνία με την Αίγυπτο – κακή εννοώ για τα ελληνικά συμφέροντα. Και μια συμφωνία η οποία μπορεί να αποτελέσει σκαλοπάτι για αυτά που προκλητικά διεκδικεί η Τουρκία από την Ελλάδα.
ΠΑΥΛΟΣ: Ευχαριστώ πάρα πολύ για το ερώτημα αυτό. Διότι πρέπει να πούμε κάποια πράγματα εδώ, σημαντικά.
Πρώτον, θα πρέπει στο 2025 η ελληνική κυβέρνηση, αν δεν έρθουν πρόωρες εκλογές, να πάψει – και εννοώ η ελληνική εξωτερική πολιτική – να απαντάει μέσω διαρροών. Είναι θα έλεγα – επιτρέψτε μου την έκφραση – στα όρια της γελοιότητας να διαβάζουμε αντιδράσεις της ελληνικής πλευράς σε δηλώσεις ανωτάτων αξιωματούχων της Τουρκίας,όπως ο Υπουργός Εξωτερικών, ή άλλων παραγόντων, όπου η Ελλάδα απαντάει σε αυτές με διαρροές από διπλωματικές πηγές. Αυτό δείχνει καταρχήν, δεν εμπνέει, καμία εμπιστοσύνη στον ελληνικό λαό. Αυτό είναι και μια συμβουλή και στους διπλωμάτες: θα πρέπει να απαντούν επώνυμα. Η κα Παπαδοπούλου θα πρέπει να βγαίνει μπροστά, ο κ. Γεραπετρίτης – εντάξει, τον κατανοώ βέβαια, έχει φάει τόσο πολύ ξύλο που ό,τι και να πει θα χρησιμοποιηθεί εναντίον του. Αλλά, εν πάσει περιπτώσει, όχι άλλες «διπλωματικές πηγές»! Αγγίζει τα όρια της γελοιότητας. Ένα το κρατούμενο. Θα πρέπει να υπάρχουν συντεταγμένες θέσεις επώνυμα.
Κωλυσιεργία και έγκλημα εξ αμελείας;
Από κει και πέρα, είναι ένα από τα πράγματα που με φοβίζει, αν θέλετε. Δηλαδή είδαμε, και δεν είναι μόνο το τουρκολιβυκό, και πιο πριν είχαμε το turkaegean. Το οποίο επίσης ήτανε μια ιστορία που κράτησε μερικά χρόνια μέχρι να πετύχει η Τουρκία να το εδραιώσει στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Και τότε, σας θυμίζω, οι αντιδράσεις Ελλήνων αξιωματούχων – εννοώ πολιτικών ανδρών, όπως ο τότε αρμόδιος Υπουργός, ο Άδωνις Γεωργιάδης – ήταν απλώς να δικαιολογηθεί και να τα φορτώσουνε σε έναν υπάλληλο, που δεν ξέρω αν παραμένει ακόμα στη θέση του. Αυτό είναι επίσης γελοίο.
Και είδαμε, λοιπόν, τη νοοτροπία turkaegean να επαναλαμβάνεται στο τουρκολιβυκό μνημόνιο τη στιγμή που έχουμε πλέον αναφορές ότι και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός και το Γραφείο του βαρύνονται με ευθύνη, διότι κωλυσιέργησαν. Διότι δεν αντέδρασαν όχι όταν η Τουρκία το ψήφισε – υπάρχουν αναφορές ακόμη και για ενημέρωση των Λιβύων στον τότε ΥΠΕΞ Δένδια, στον ΟΗΕ ήδη από το 2019. Λοιπόν, εδώ υπάρχει μια, κωλυσιεργία θέλετε να το πούμε, αδιαφορία θέλετε να το πούμε; Δεν θέλω να προσχωρήσω στη θέση ορισμένων ότι υπάρχει σκοπιμότητα και εκούσια έλλειψη αντίδρασης, για διάφορα συμφέροντα. Αλλά σε κάθε περίπτωση, εάν συνεχιστεί αυτό το σκεπτικό – δηλαδή τί; –να απαντάμε με διάφορες δηλώσεις, όπως προχθές ο Πρωθυπουργός είπε ότι «η Ελλάδα δεν θα δεχθεί τουρκολιβυκό μνημόνιο», ειλικρινά, αναρωτιέμαι, κ. Καρβουνόπουλε:
Σε ποιους νομίζουν ότι απευθύνονται, νομίζει ένας Πρωθυπουργός; Όταν έχουν δει όλα όσα έχουν γίνει μέχρι τώρα, κι όταν βλέπουν ότι ο ελληνικός λαός τα βλέπει – γι᾽ αυτό και αναγκάζονται να φτιάχνουν κατασκευασμένες δημοσκοπήσεις, «ναι στον ελληνοτουρκικό διάλογο εφ᾽ όλης της ύλης το 50%», «ναι το ένα», «ναι το άλλο» – για να καλύψουν την αντίδραση του κόσμου;
Και θα πρέπει να μου επιτρέψετε μια παρένθεση εδώ: να πω με αφορμή αυτό και συγχαρητήρια και σε εσάς προσωπικά, και στο κανάλι του Militaire, αλλά και σε όλους όσοι παρομοίως από τα δικά τους μετερίζια αγωνίζονται. Διότι το γεγονός ότι έφτασε ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας να πει, στο συνέδριο για τα πενήντα χρόνια της εξωτερικής πολιτικής, ότι τελικά «δεν βρίσκουμε με την Τουρκία έδαφος συζήτησης της μιας διαφοράς της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας», είναι μια ομολογία – εντάξει, μπορεί να είναι κι ένας τακτικός ελιγμός, αλλά είναι καταρχήν μια ομολογία – αν το συγκρίνετε με αντιδιαμετρικά αντίθετες δηλώσεις όλο το προηγούμενο δεκαεννιάμηνο – ότι βαρέσαμε τοίχο. Και τεράστιο ρόλο σε αυτό έπαιξαν φυσικά οι τοποθετήσεις δύο πρώην Πρωθυπουργών, παραιτήσεις όπως του Νο 3 του Υπουργείου Εξωτερικών, του κ. Κούνδουρου του Πρέσβη, και πολλά άλλα πράγματα. Αλλά όλα αυτά, να το πω έτσι αγγλικά, δεν θα είχαν γίνει triggered, δεν θα είχαν προκληθεί έτσι μαζικά, αν άνθρωποι όπως εσείς και πρωτοβουλίες δεν είχαν συστηματικά εργαστεί να απαντούν σε εγκληματικές εξελίξεις που γίνονταν με ευθύνη της ελληνικής πλευράς.
Άρα λοιπόν, δεν είναι δυνατόν να περιοριζόμαστε τώρα σε δηλώσεις του ότι η Ελλάδα δεν θα δεχθεί. Δεν μας ρώτησαν ποτέ οι Τούρκοι τίποτα, δεν πρόκειται να ρωτήσουν ποτέ οι Τούρκοι τίποτα. Και θέλω να σας πω και κάτι άλλο στο σημείο αυτό.
Σινιρλίογλου και Τελαλιάν στον ΟΑΣΕ
Μέσα στα γεγονότα του 2024 είχαμε μια εξέλιξη η οποία επίσης δεν προοιωνίζει ένα εύκολο 2025. Το γεγονός, δηλαδή, ότι η Ελλάδα υποστήριξε πλήρως, και μάλιστα κατέθεσε κοινή την υποψηφιότητα με την Τουρκία για, τον Γενικό Γραμματέα του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), του Τούρκου διπλωμάτη και πρώη Πρέσβη, Αντιπροσώπου της Τουρκίας στον ΟΗΕ, του Φεριδούν Σινιρλίογλου. Ο οποίος γνωρίζετε πάρα πολύ καλά ποιος είναι, μην κουράζουμε τους τηλεθεατές μας.
Αντίστοιχα, η Τουρκία – και μάλιστα αυτό το προέβαλε η ελληνική κυβέρνηση ως πάρα πολύ σημαντική εξέλιξη και τεκμήριο κατά τον ΥΠΕΞ, του μεγάλου διπλωματικού κεφαλαίου της χώρας μας – ψήφισε την Ελληνίδα υποψήφια, η οποία, προσέξτε: αφενός ήταν ο άνθρωπος – τώρα είναι συνταξιούχος αλλά την είχε αποπέμψει ο Νίκος Δένδιας ως Υπουργός Εξωτερικών όταν ανέλαβε στο ΥΠΕΞ με την εκλογή της ΝΔ, και τότε η ίδια πήγε πίσω στο Μέγαρο Μαξίμου, απ᾽ όπου ξεκίνησε και την καριέρα της. Είναι Κρητικιά, έχει σχέσεις πάρα πολύ στενές με τον Πρωθυπουργό και την οικογένειά του, αλλά η ουσία ποια είναι; Είναι ο άνθρωπος – που ως νομικός έχει τα τελευταία 35 χρόνια πολύ μεγάλο ρόλο και έργο και εμπλοκή στη διαμόρφωση της διπλωματικής θέσης της Ελλάδας όσον αφορά τα θαλάσσια πάρκα. Όσον αφορά, δηλαδή, τα νομικά ζητήματα που σχετίζονται με θαλάσσιους χώρους στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Η κυρία Τελαλιάν, λοιπόν, τοποθετείται επικεφαλής του τμήματος του ΟΑΣΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Κι εγώ, ξέρετε τί βλέπω; Βλέπω κάτι και γελάω, και θαυμάζω, και ας μην παρεξηγηθώ σε αυτό που θα πω. «Θαυμάζω» την ευφυία και τη μαεστρία των Τούρκων, οι οποίοι κατορθώνουν ένα zero sum game με την Ελλάδα.
Μας βάζουν να ψηφίσουμε τον Σινιρλίογλου που μας έχει καταγγείλει με όλους τους δυνατούς τρόπους για όλες τις διεκδικήσεις της Τουρκίας σε όλα τα fora στην καριέρα του. Και εμάς, σε αντάλλαγμα, μας ψηφίζουν μια γυναίκα την οποία η Τουρκία θα χρησιμοποιήσει για να μην κάνει ζημιά στον Ερντογάν και στο καθεστώς της Τουρκίας έναντι των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Διότι, μην μου πείτε εσείς τώρα ότι η κ. Τελαλιάν (θα καταδικάσει την Τουρκία), ως επικεφαλής του ΟΑΣΕ που εξελέγη με τουρκική ψήφο, παμψηφεί και από τη Λευκωσία την οποία, ειρήσθω, πίεσε η Αθήνα να ψηφίσει το σφαγέα της – δηλαδή τα λέω αυτά, κ. Καρβουνόπουλε, για να καταλάβουμε ότι εδώ έχουμε έναν παραλογισμό ο οποίος αγγίζει τα όρια του «έχω ένα περίστροφο στο κεφάλι και βαράω μέχρι να δω πότε θα σκάσει η σφαίρα».
Οι άξονες της υποτέλειας
Αλλά έχει και μια άλλη σημασία η εκλογή Σινιρλίογλου, και σε αυτό θέλω να σταθώ. Υπάρχει ένα πρόβλημα στην ελλαδική πολιτική πραγματικότητα όσον αφορά στα εθνικά θέματα, σε δύο άξονες. Ο ένας είναι οριζόντιος, να τον φανταστούμε, και ο άλλος είναι κάθετος. Στον κάθετο άξονα, το υπαινίχθηκα νωρίτερα, είναι ο τρόπος με τον οποίον η κυβέρνηση Μητσοτάκη, η κυβέρνηση της ΝΔ αλλά και το μισό ΠΑΣΟΚ, το Σημιτικό ΠΑΣΟΚ που έχει μέσα της, αντιμετωπίζουν τον ελληνικό λαό. Ανθρώπους με τεράστια εμπειρία, όπως εσείς – έχετε πάνω από 35 χρόνια εμπειρία στα εθνικά θέματα, εγώ σας θυμάμαι παιδάκι όταν ήμουν, στη Θράκη, έτσι, μιλάμε με στοιχεία. Δεν μας ξέρουν οι τηλεθεατές, αλλά όλοι έχουμε μια ιστορία. Λοιπόν, άνθρωποι με τόση εμπειρία, με τόση γνώση, με το πρόσθετο βάρος του να επαληθεύονται και να δικαιώνονται στις, αν θέλετε, επισημάνσεις και στις προειδοποιήσεις τους, αλλά και ο ελληνικός λαός εν γένει, να αντιμετωπίζονται από την κυβέρνηση ωσάν παρίες. Δηλαδή τί θέλω να πω;
Δεν είναι δυνατόν να βγαίνει πρώην σύμβουλος, δεξί χέρι του Πρωθυπουργού, τώρα ευρωβουλευτής, ο κύριος Τσιόδρας, να βγαίνει ο βουλευτής Σερρών, ο κύριος Τάσος Χατζηβασιλείου, να βγαίνουνε άλλοι, να μην τους αναφέρω όλους τώρα, και αμυνόμενοι στην κριτική που δέχεται η κυβέρνηση για τα λάθη που κάνει, να αντιμετωπίζει τον ελληνικό λαό ωσάν παρίες λέγοντάς του: κοιτάξτε, μην γκρινιάζετε – αυτό είναι το νόημά τους – διότι: Ποιος άλλος σας αγόρασε Ραφάλ; Ποιος άλλος σας αγόρασε Μπελαρά; Ποιος άλλος σας έχει παραγγείλει να πληρώσει ο ελληνικός λαός τρεισήμισι δισεκατομμύρια δολάρια σε F35; Ποιος άλλος το ένα, ποιος άλλος το άλλο…;
Λοιπόν, εγώ έχω εξοργιστεί, κ. Καρβουνόπουλε, χρονιάρες μέρες. Είναι γυφτιά, για να μην πω είναι ανικανότητα και παντελής ομολογία αποτυχίας πολιτικής, το να μην αντιλαμβάνεσαι το ότι είσαι υπουργός, δηλαδή είσαι υπό-έργον, είσαι εξουσιοδοτημένος να επιτελέσεις ένα έργο του ελληνικού λαού. Αυτό το έργο, λοιπόν, να του το γυρνάς και να του το τρίβεις στη μούρη για να του πεις: κοίταξε, βούλωσέ το, διότι εγώ σου τα κάνω αυτά, δεν θα πεις τίποτα! Και αυτό γίνεται και σε μια προσπάθεια συγκάλυψης επιλογών πολιτικών και στην εξωτερική πολιτική ζημιογόνων τα μέγιστα – κι έρχομαι αμέσως σε αυτό – με σκοπό να μην υπάρξουν αντιδράσεις.
Άρα, εδώ έχουμε ένα πρόβλημα όπου η κυβέρνηση έχει αποξενωθεί από τον ελληνικό λαό, τον ιδιοκτήτη αυτής της γης, όση έχει απομείνει με τα fund κλπ. Και έχουμε και μια άλλη φοβερή ασυνέπεια, και αν θέλετε, υποτέλεια. Διότι είναι υποτέλεια το να μην σέβεσαι τον λαό σου. Είναι υποτέλεια στην ιδιοτέλεια. Αυτό είναι η υποτέλεια στην περίπτωση αυτή.
Και στον οριζόντιο άξονα, το πρόβλημα της υποτέλειας που το εντοπίζω, και το είδαμε πολύ έντονα στο 2024 αλλά και από πιο πριν, είναι – και λυπάμαι που θα το πω έτσι ωμά, αλλά έτσι είναι – ότι η Αθήνα βρίσκεται πιο κοντά στην Άγκυρα παρά στις Βρυξέλλες. Η Αθήνα είναι υποτελής στην Άγκυρα, και όχι στις Βρυξέλλες, εντός εισαγωγικών.
Σαμποτάζ Χαρτών ΘΧΣ
Και τί θέλω να πω με αυτό; Καταλαβαίνετε. Αυτή τη στιγμή διαβάζουμε δηλώσεις, εμφανίζονται αναφορές που φέρουν την Ελλάδα να ετοιμάζεται να καταθέσει – προσέξτε – τροποποιημένους χάρτες Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού σε επικαιροποίηση, αναμόρφωση, των περίφημων χαρτών που έχει υιοθετημένους η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τον ΘΧΣ σύνολης της Ευρωπαϊκής Ένωσης –και άρα Ελλάδας και Κύπρου. Η Ελλάδα λοιπόν, να θέλει να τους επικαιροποιήσει αλλάζοντας, όπως διαβάζουμε, κάποια στοιχεία όσον αφορά ΑΟΖ και Χωρικά Ύδατα. Και ταυτόχρονα, να έχει ήδη δηλώσει εδώ και μερικές βδομάδες ότι θα δώσει επιπλέον παράταση στην κατάθεση των στοιχείων για τα θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο. Τα οποία έχει επίσης πει ότι θα γίνουνε εντός των 6 μιλίων, δηλαδή κοτσουλιές εδώ κι εκεί. Άρα, τί θέλω να πω;
Όταν είσαι μια χώρα με τόσο τεράστια και ενεργεία και εν δυνάμει ΑΟΖ, η οποία σε έναν τέτοιο ενεργειακό κυκεώνα εξελίξεων ή κυκεώνα ενεργειακών εξελίξεων έχει έναν ασύλληπτο πλούτο, που ας μην λέμε – έχω βαρεθεί να ακούω το επιχείρημα – μα θα πάρει πολλά χρόνια να γίνει. Ναι, ναι, όπως πήρε πολλά χρόνια να γίνει ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός! Όσο κωλυσιεργούμε και όσο αδιαφορούμε και όσο εγκληματούμε εις βάρος της σάρκας της χώρας και των προβλέψεων του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας υπέρ της πατρίδας μας, αυτά θα λέμε και σε δέκα χρόνια.
Δορυφοροποίηση στην Άγκυρα από γιουσουφάκια ολκής
Άρα αυτή τη στιγμή η Αθήνα λειτουργεί ως δορυφόρος της Άγκυρας, ακόμη και σε βάρος της Ευρώπης. Η κυβέρνηση της ΝΔ είναι σε τραγική μοίρα διότι υποτίθεται θεμελιώθηκε από κάποιον που είπε ότι «ανήκομεν εις την Δύσιν» και ότι είμαστε ευρωπαϊστές, κλπ. Και αντί γι᾽αυτό έχουνε γίνει γιουσουφάκια ολκής. Που ούτε ο ίδιος ο Καραμανλής, ο οποίος είπε «η Κύπρος κείται μακράν» δεν θα το φανταζόταν. Αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό σημείο που, αν δεν αλλάξουμε ρότα, επίσης παράγει και θα αποδώσει πάρα πολύ δυσμενείς εξελίξεις μέσα στο 2025, δεδομένου ότι σε ένα περίπου μήνα έχουμε τη συνάντηση του Πρωθυπουργού με τον Ερντογάν στην Άγκυρα, όπου ήδη έχουν προαναγγελθεί πολλές συμφωνίες.
Και ξέρετε κάτι; Οι Πρέσπες του Αιγαίου δεν θα έρθουνε σε μια συμφωνία τύπου Πρεσπών Τσίπρα – Κοτζιά –Σκοπιανών. Εδώ, επειδή έχουμε έδαφος και εθνική κυριαρχία που είναι τα διακυβεύματα, θα έρθουν φιλετάκια. Η συνεκμετάλλευση μην φανταζόμαστε τώρα ότι, ξέρω ᾽γω, θα δώσουμε χαρτιά υπογραφών εμείς οι πολίτες. Όχι! Ανεμογεννήτριες…
Προχθές έγινε στο Φαρμακονήσι (το εξής), δεν ξέρω αν το είδατε, το έχει σήμερα (σσ. Τρίτη 24/12/2024) η ΕΣΤΙΑ πρωτοσέλιδο. Λοιπόν, βγήκανε οι Τούρκοι με ιπτάμενα μέσα και παρενοχλούσανε Φαρμακονησιώτες που κάνουνε έργα για ανεμογεννήτριες, με προβολείς, λέγοντας ότι δεν έχετε δικαίωμα να κάνετε τέτοιες ενέργειες στα νησιά!
Βλέπετε ότι είναι πάρα πολλά τα ζητήματα. Κι επομένως το να λέει η κυβέρνηση ότι θα αρνηθούμε, δεν θα αποδεχθούμε καμία εξέλιξη τουρκοσυριακού, να το λένε στους εταίρους τη στιγμή που η επικεφαλής της ΕΕ έδωσε ένα δισεκατομμύριο ευρώ στον Ερντογάν προχθές…
ΚΑΡΒΟΥΝΟΠΟΥΛΟΣ: Ναι, προχθές, μόλις προχθές… Βέβαια. Ξέρετε, υπάρχει μια πολύ σκληρή πραγματικότητα, την οποία δεν μπορούμε να αγνοούμε, και κυρίως οι πολίτες οι οποίοι ακούν όλα αυτά που ακούνε από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, και είναι λογικό να έχουν μια πολύ στρεβλή άποψη.
Όπως πολύ σωστά επισημάνατε, σε λιγότερο από ένα μήνα έχουμε τη συνάντηση του κ. Ερντογάν με τον κ. Μητσοτάκη. Ο κ. Ερντογάν έχει δηλώσει δημόσια ότι αναμένει τον κ. Μητσοτάκη με μια λύση για το Αιγαίο. Ο κ. Μητσοτάκης, από την άλλη, εμφανίζεται – ακριβώς λόγω των αντιδράσεων που περιγράψατε – να κάνει πίσω. Το θέμα είναι, κατά πόσο πλέον μπορεί να οδηγήσει τις εξελίξεις ο κ. Μητσοτάκης, ή τις οδηγεί ο κ. Ερντογάν. Τί θέλω να πω;
Νομίζω ότι η λάθος, η ολέθρια, επιλογή του κ. Μητσοτάκη με τη Διακήρυξη των Αθηνών έχει βάλει την Αθήνα με την πλάτη στον τοίχο. Εάν κάνουμε πίσω τώρα, θα κατηγορηθούμε και από όλους τους δυτικούς συμμάχους, εντός και εκτός εισαγωγικών, ότι εμείς χαλάμε το καλό κλίμα που δημιουργήθηκε με το διάλογο, και η χώρα θα πρέπει να προετοιμαστεί πιθανότατα για μία κρίση με την Τουρκία, για την οποία η κυβέρνηση –λυπάμαι που το λέω – δεν έχει προετοιμάσει τον κόσμο.
Δεν θέλω να μιλήσω για τις Ένοπλες Δυνάμεις, αν έχουν προετοιμαστεί. Αυτά που λέει τώρα ο κ. Χατζηβασιλείου για τις Μπελαρά, θα τους συνιστούσα πρώτα απ᾽ όλα να βρουν πληρώματα για τις Μπελαρά, γιατί ακόμα δεν έχουν βρει πλήρωμα. Γιατί τώρα που μιλάμε – συγγνώμη που μακρηγορώ – είναι 24 Δεκεμβρίου, παραμονή Χριστουγέννων, 3:40 το απόγευμα, και οι στρατιωτικοί δεν έχουν πληρωθεί ακόμα. Άρα, ας αφήσει τις Μπελαρά, κι ας δει τί θα κάνει με τους στρατιωτικούς που παραιτούνται κατά εκατοντάδες.
Αυτό, λοιπόν, το σκηνικό που έχει στηθεί μετά τη Διακήρυξη των Αθηνών, πώς μπορούμε να το διαχειριστούμε; Πιστεύοντας ότι θα έρθουν οι Ευρωπαίοι ή οι Αμερικανοί να μας σώσουν;
ΠΑΥΛΟΣ: Είναι πολύ καίριο και αυτό το σημείο που επισημαίνετε. Και σχετίζεται, επίσης, και με ένα επιχείρημα που ακούγεται τον τελευταίο καιρό, επειδή ακριβώς υπήρξανε ολοένα κι αυξανόμενες φωνές που μιλούν για 12 μίλια τώρα παντού στο Αιγαίο. Και η θέση, ατύπως, από στελέχη της κυβέρνησης ως απάντηση είναι ότι διατηρούμε το δικαίωμα, και πρέπει να πάρουμε άδειες.
Εδώ πρέπει να σας πω, γιατί άκουσα τον κ. Αβραμόπουλο, πρώην Υπουργό Εξωτερικών, απ᾽ ό,τι ξέρω είναι μέσα στο Υπουργείο Εξωτερικών ως εμπειρογνώμων και η δουλειά που κάνει είναι να συντηρεί στην ουσία τη φλόγα της φοβικότητας και του κατευνασμού, να λέει προχθές σε τηλεοπτική εκπομπή – νομίζω στη Ναυτεμπορική – ότι, α, δεν μπορούμε τώρα, 12 μίλια είναι δύσκολο, χρειαζόμαστε… έχουμε Αμερικανούς, έχουμε Ρώσους, έχουμε Γερμανούς, Άγγλους, Ευρωπαίους, πολλούς που εμπλέκονται και θέλει πολλή διαδικασία. Τα έχουμε ακούσει και από άλλους αυτά.
Casus belli: ένα βολικό άλλοθι
Εδώ το ζήτημα είναι το εξής. Η απάντηση η πρώτη είναι ότι, το ότι επί 50 χρόνια η ελληνική εξωτερική πολιτική κινήθηκε και δομήθηκε στην παθογένεια της φοβικότητας, η οποία κατοχυρώθηκε και εδραιώθηκε – να το πω έτσι – με το casus belli από το 1995, δεν σημαίνει ότι πρέπει να συνεχίζεται επ᾽ άπειρον. Εδώ ζούμε συνταρακτικές, κοσμογονικές αλλαγές στη γειτονιά μας, και πραγματικά είναι να ανησυχεί κανείς με την αδυναμία διορατικότητας των πολιτικών μας ταγών και κυρίως των θεσμικά υπευθύνων.
Και σκέφτομαι τώρα τον κ. Γεραπετρίτη (που) όταν ρωτήθηκε από τη Μαρία τη Δεναξά στο Παρίσι στη Συνδιάσκεψη για τον Λίβανο – και υπήρχε κάποιο περιθώριο, δεν είχε καταρρεύσει τελείως ακόμη η Συρία – τί μας εμποδίζει να πάμε στα 12 μίλια στο Αιγαίο αύριο; Η απάντησή του η αλλαζονική φεύγοντας – γιατί φρόντισαν οι συνεργάτιδες του Υπουργού να απαγορεύσουν στην κ. Δεναξά να θέσει το ερώτημα, αυτή όμως είχε τσαγανό, το κατάφερε – η απάντησή του ήτανε: «τί σχέση έχει το Αιγαίο με το Λίβανο ρε!» Έτσι.
Όταν ο Υπουργός των Εξωτερικών – και τώρα φυσικά που τρέχουν και δεν φτάνουν, και δεν ξέρουν πώς θα διαχειριστούνε, όπως πολύ σωστά το είπατε, και βλέπουνε πόση σχέση έχει το Αιγαίο με το Λίβανο, διότι, ο Λίβανος καταρρέοντας η Χεζμπολά, το Ισραήλ κατόρθωσε διαλύοντας τη Χεζμπολά να κόψει το τελευταίο προπύργιο άμυνας του Άσαντ, κατέρρευσε ο Άσαντ, η Τουρκία δούλεψε συστηματικά, κινδυνεύουμε τώρα. Και, βλέπετε, είναι εντυπωσιακό να οδηγεί ο ντόπιος, ο Αλ Τζολάνι, ο οποίος έχει μετεξελιχθεί από ταλιμπάν ολκής σε γόη ας πούμε, που δεν ξέρω κι εγώ πώς το καταφέρανε – μυστικές υπηρεσίες – να οδηγεί τον Καλίν, αυτός στο αυτοκίνητο. Ή να υποδέχεται τον Χακάν Φιντάν. Βέβαια, πρέπει να πω, οι αγκαλιές του κυρίου Γεραπετρίτη στον Φιντάν ήταν πολύ πιο ένθερμες και τρυφερές απ᾽ ό,τι του Αλ Τζολάνι, αλλά εν πάσει περιπτώσει. Να ετοιμάζονται να κάνουνε τουρκοσυριακή (ΑΟΖ) – δηλαδή να ετοιμάζονται να διαγράψουνε την ελληνικότητα της Κύπρου σε επίπεδο κυριαρχικών δικαιωμάτων στα βορειοανατολικά της και ανατολικά – και εμείς να συζητάμε ακόμη τί σχέση έχει το Αιγαίο με το Λίβανο; Μα, μόλις τελειώσει η Τουρκία εκεί, αν δεν κάνει μεγάλα λάθη με το Ισραήλ και φάει από εκεί πέρα χοντρή ζημιά, η Τουρκία ήδη έχει κερδίσει. Καθαρίζει ένα μέτωπο εκεί και μετά έρχεται σε εμάς.
Χώρια του ότι, αν προχωρήσει ένα τουρκοσυριακό, το αποτύπωμά του στη διεθνή κοινότητα θα ενισχύσει ακόμη περισσότερο την Τουρκία, απ᾽ όσο είναι τώρα. Εννοώ, δηλαδή, θα είναι πολύ πιο δύσκολο για την Ελλάδα να έχει κι ένα τουρκοσυριακό να κυνηγάει, τη στιγμή που η Τουρκία πέτυχε και είπε ότι οκ, εσύ κύριε Ιταλέ καπετάνιε του Ερευνητικού, θα μου πεις και μένα. Κι εγώ θα σου πω ναι, δεν θα σου πω όχι. Αλλά έτσι πέτυχε να ακυρώσει ντε φάκτο (την ΕλληνοΑιγυπτιακή ΑΟΖ).
Λοιπόν, κι έχουμε έναν Υπουργό Εξωτερικών κι ένα Πρωθυπουργό – συγγνώμη, γιατί εγώ στο 2025, (και) σας πληροφορώ κ. Καρβουνόπουλε, θα σταματήσω να βάζω πλάτες στον Πρωθυπουργό τη στιγμή που ο ίδιος ο Υπουργός Εξωτερικών μας έδωσε το πράσινο φως, ότι αρμόδιος και υπεύθυνος είναι ο Πρωθυπουργός – να μας λέει αυτά τα πράγματα;
Τί κάνετε;
Το πρώτο που θα έπρεπε να έχουν κάνει είναι να αναθεωρήσουν την φοβικά εδραιωμένη επί 50 χρόνια εξωτερική πολιτική. Και να πουν, εντάξει ρε παιδιά, το ότι δεν κάναμε 12 ναυτικά μίλια μέχρι τώρα στο Αιγαίο, δεν σημαίνει ότι θα συνεχίσουμε να μην τα κάνουμε. Συγνώμη, αλλάζουν τα πράγματα. Θα τα κάνουμε. Και τα κάνουμε άμεσα. Αυτό αν δεν γίνει, με δηλώσεις – δηλαδή, είναι ανισόρροπα τα επίπεδα – δεν μπορείς να απαντάς (με δηλώσεις) στα έργα του άλλου. Πρέπει να απαντήσεις με έργα! Λοιπόν, αν δεν γίνουν τα 12 μίλια απλώς θα μεγαλώσει η τρύπα στα αμπάρια, να το πω έτσι, της προσβαλλόμενης ελληνικής εθνικής κυριαρχίας. Άρα. Πρέπει, καταρχήν, να γίνουν τα 12 μίλια.
Τώρα, και για να έρθω και στο σχόλιό σας για το πώς απαντάνε όντως οι κυβερνητικοί. Το πρόβλημα είναι ότι όλοι εμείς που επισημαίνουμε τα πράγματα, πονάμε ανιδιοτελώς για την Ελλάδα. Και αποδεικνύουμε ότι αγαπάμε την Ελλάδα. Αυτοί οι άνθρωποι – γιατί έχω ζήσει πολλούς Πρωθυπουργούς από πολύ κοντά, κι έχω δει πώς διαστρέφεται η ανθρώπινη προσωπικότητα όταν βρίσκεται μέσα στον σκληρούς πυρήνες της εξουσίας, το Μαξίμου, Βασιλίσσης Σοφίας, λόμπι, κλπ, αυτοί οι άνθρωποι, λοιπόν –και είναι και απόδειξη το πόσο καιρό τους πήρε, και του Πρωθυπουργού, για να πούνε ένα έμμεσο mea culpa – δεν έχουν, χάνουν τα αντανακλαστικά τους. Δηλαδή, η εξουσία διαφθείρει, τους καταστρέφει τα αντανακλαστικά της πραγματικότητας. Νομίζουν, επειδή τριγυρνάνε σε σαλόνια και επειδή ο κ. Γεραπετρίτης, ή ο Πρωθυπουργός, συναγελάζεται την ελίτ, πολλοί από τους οποίους φυσικά είναι και πιόνια, ότι αυτό σημαίνει αυτόματα αύξηση του διπλωματικού κεφαλαίου.
Και σας ερωτώ: Αν έχουμε τόσο μεγάλη αύξηση του διπλωματικού κεφαλαίου της Ελλάδος, τί πιο φυσιολογικό να προχωρήσουμε τώρα στα 12 ναυτικά μίλια;
ΚΑΡΒΟΥΝΟΠΟΥΛΟΣ: Ακριβώς! Ακριβώς…
ΠΑΥΛΟΣ: Δηλαδή, βλέπετε, υπάρχει ένας δόλος στη σκέψη. Χρησιμοποιούν τα επιχειρήματα κατά το εικός για πράγματα τα οποία λογικά δεν βρίσκονται σε αρμονία με αυτό που ισχυρίζονται.
Και ας σε παραβιάζει ο Τούρκος! Γιατί, δεν σε παραβιάζει τώρα; Αφού το ξέρεις ότι σε παραβιάζει, και λες και ψέματα για να το καλύψεις. Και το βλέπουμε. Δηλαδή, είναι αστείο. Στην περίπτωση της Κάσου βλέπαμε τα στίγματα μόνοι μας από πλοία, και ξέραμε ότι ο κ. Γεραπετρίτης λέει ψέματα.
Άρα, κάνε τα 12 μίλια, κι ας σου μπαίνει ο Τούρκος! Το θέμα ποιο είναι; Θα σου μπαίνει ο Τούρκος, αλλά θα ξέρει όλος ο πλανήτης ότι η Ελλάδα έπαψε να είναι η τελευταία χώρα με μη εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας στο Αιγαίο. Και θα ξέρει όλος ο πλανήτης ότι η Τουρκία είναι ο παραβάτης ο οποίος, ως μοναδική χώρα στον πλανήτη, παραβιάζει τα δικαιώματα βάσει του ΔΔΘ σε μια χώρα όπως η Ελλάδα.
Αυτά αν δεν τα κάνεις – και να σας πω και κάτι για να τελειώνουμε με αυτήν την ιστορία με τα 12 ναυτικά μίλια: είμαι σε θέση να γνωρίζω πάρα πολύ καλά ότι άνθρωπος – και αυτό το λέω πρώτη φορά στον δημόσιο λόγο – στενός συνεργάτης του Χακάν Φιντάν επί πάρα πολλά χρόνια, και στενός συνεργάτης και του Αχμέτ Νταβούτογλου, ο ίδιος έχει πει σε φίλο μου, ότι είναι μπλόφα το δικό μας το casus belli, εμείς δεν πρόκειται να επιτεθούμε στο Αιγαίο διότι το κόστος μας είναι τεράστιο.
Κι εκεί ως παράδειγμα αναφέρθηκε η διαδικασία με την οποία η Τουρκία εισέβαλε στην Κύπρο, και το πώς ο Ετσεβίτ τότε – ο οποίος δεν ήτανε κανένας πολεμοχαρής ταλιμπάν, ήταν ένας πολύ καλλιεργημένος διαννοούμενος, έξυπνος, ευφυής άνθρωπος, είχε μεταφράσει Τόμας Έλιοτ στα τουρκικά – πόσο χρόνο του πήρε μέχρι να πειστεί παρά τις διαβεβαιώσεις των Τούρκων στρατηγών ότι θα πετύχει η «επιχείρηση», όπως λέγαν οι Τούρκοι τότε, η εισβολή, για να δώσει το πράσινο φως.
Λοιπόν. Αν για την Κύπρο η Τουρκία χρειάστηκε τόσο πολύ συλλογισμό, χρειάστηκε μια προδοσία δικιά μας, χρειάστηκε να έχουμε αποσυρθεί από τις γραμμές μας, για να καταφέρει να το πετύχει, και παρόλα αυτά δεν το αποφάσισε αμέσως, καταλαβαίνετε ότι το casus belli περισσότερο το συντηρούν ορισμένα μέλη του ελληνικού κοινοβουλίου παρά η τουρκική εθνοσυνέλευση, κ. Καρβουνόπουλε! Και είναι τραγικό αυτό που λέμε.
ΚΑΡΒΟΥΝΟΠΟΥΛΟΣ: Σας ευχαριστούμε πάρα πολύ! Να σας ευχηθούμε Καλά Χριστούγεννα και να χαρείτε το χιόνι εκεί στο Όσλο, γιατί εκεί το χαίρεσαι το χιόνι. Ενώ εδώ στην Αθήνα όταν πέφτει, ξέρετε ότι, νεκρώνει όλη η Αττική…
ΠΑΥΛΟΣ: Ναι, είναι ο φυσικός του χώρος εδώ, με έναν τρόπο.
ΚΑΡΒΟΥΝΟΠΟΥΛΟΣ: Ακριβώς. Και θα τα πούμε πολύ σύντομα, ελπίζω με κάτι πιο ευχάριστο. Αν και δεν υπάρχουν έτσι και πολλά σημάδια ότι πάμε σε κάτι καλύτερο.
ΠΑΥΛΟΣ: Εγώ να σας ευχαριστήσω θερμά, και πάλι να σας συγχαρώ και να σας παρακαλέσω να συνεχίσετε έτσι.
Εγκληματικές ευθύνες και αποτροπή δεινών
Και να δώσουμε και, έτσι κλείνοντας, την αντίστροφη διάσταση των πραγμάτων. Ότι, ναι μεν συζητάμε πράγματα δυσάρεστα, αλλά τί να κάνουμε, δυστυχώς έτσι όπως είναι τα πράγματα, το γεγονός ότι ακόμα συζητάμε και ότι δεν έχουμε βρεθεί σε τετελεσμένα τα οποία βέβαια κάποιοι τα έχουν αποφασίσει – εγώ, ξέρετε, είμαι από τους ανθρώπους που πιστεύουν ότι σε γενικές γραμμές το ζήτημα με την Τουρκία είναι συμφωνημένο. Απλώς η προσπάθεια που έγινε ήταν να περαστεί στην ελληνική κοινή γνώμη. Και αυτό δεν τους βγήκε.
Και είναι λοιπόν, πολύ θετικό το γεγονός ότι δηλαδή, εγώ να το πω και έτσι: αισθάνθηκα και μια προσωρινή μικρή ανακούφιση όταν άκουσα τον Κυριάκο Μητσοτάκη να λέει μπροστά σε όλη την ελίτ της Μεταπολίτευσης, και σε όλους τους συνυπεύθυνους της Μεταπολίτευσης και για τα καλά μας και για τα στραβά μας, να τους λέει σε όλη ότι, ξέρετε, δεν βρήκαμε πεδίο σύγκλισης, άρα δεν συζητάμε (υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ).
Υπάρχει, όμως, η αίρεση της συνάντησης στην Άγκυρα. Υπάρχει το γεγονός ότι έχουμε παρατείνει τους χάρτες, δεν έχουμε καταθέσει ακόμη Χωροταξικό, και η παράταση οφείλεται στο ότι περιμένουμε τη συνάντηση της Άγκυρας. Υπάρχουν ωστόσο, από την άλλη μεριά, και φωνές ολοένα αυξανόμενες. Μάλιστα, ο Γιάννης ο Βαληνάκης ο οποίος ήταν από τις φωνές που στο συνέδριο εκείνο κατήγγειλε τον Πρωθυπουργό, ήταν ένας από αυτούς που κατήγγειλε τον Πρωθυπουργό, για την κωλυσιεργία στο θέμα του τουρκολιβυκού. Ότι δεν έκανε τίποτα. Ενώ υποσχέθηκε ότι θα έβαζε βέτο στην ΕΕ για την ευρωπαϊκή στρατηγική στη Λιβύη, δεν έβαλε.
Άρα, λοιπόν, άνθρωποι όπως ο Βαληνάκης, του οποίου το νέο βιβλίο τώρα είχε την ευφυία να βάλει στο εμπροσθόφυλλο τον Χάρτη της ΑΟΖ της Επιτροπής, τον οποίο κάποια μέλη των συμβουλίων στο Υπουργείο Εξωτερικών, των επιτροπών, θέλουν να τον αλλάξουν, γιατί βλέπετε θορυβήθηκε πολύ η Τουρκία!
16 Νοεμβρίου, αν δεν κάνω λάθος, η Τουρκία βγήκε με πολύ έτσι, διαμαρτυρόμενο έντονο ύφος, στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τους είπε, δεν είναι δυνατόν εσείς να βάζετε χάρτες!
Κι εμείς, αντί να λειτουργούμε ως το προπύργιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, λειτουργούμε ως μία μικρή Οθωμανική επαρχία, όπως το είχε πει στις 30–31 Γενάρη του 2020 ο Πρωθυπουργός!
Λοιπόν, εάν δεν σταματήσουν οι φαιδρότητες αυτές, αυτές οι εγκληματικές τοποθετήσεις, ναι, δυστυχώς, κι εμείς θα είμαστε πολύ ανεπιθύμητοι με αυτά που θα λέμε, και αυτά που θα λέμε δεν θα είναι και ωραία. Αλλά και στο βαθμό που θα αποτρέπουν, ως η πραγματική αποτροπή και ως η πραγματική γραμμή άμυνας, που είναι ο ίδιος ο ελληνικός λαός – διότι έχουμε πολύ καλή επίγνωση, και εσείς και εγώ και όλοι οι άλλοι – ότι είμαστε η φωνή του ελληνικού λαού, τους αρέσει δεν τους αρέσει, δικό τους το πρόβλημα, θα υπάρχει λοιπόν αυτή η αντίδραση η οποία θα παράγει το θετικό αποτέλεσμα.
Δεν ήρθε η στιγμή ακόμα όπου η Ελλάδα θα χάσει έδαφος κι εθνική κυριαρχία εν καιρώ ειρήνης με ευθύνη της ίδιας της κυβέρνησής της, η οποία μάλιστα επικαλείται και τον πατριωτισμό της. Άρα, κι εγώ σας ευχαριστώ.
