Geopolitics – Page 29 – Panagiotis G. Pavlos

Αλήθειες και ψέματα για το ΚΥΤ Φυλακίου και την πρώτη Ισλαμούπολη στην Θράκη

Το υπάρχον Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης (ΚΥΤ) λαθρομεταναστών στο Δημοτικό Διαμέρισμα Φυλακίου, στον βόρειο κέντρο του Νομού Έβρου.

Τεράστια αναστάτωση προκαλεί η αναγγελία της κυβέρνησης Μητσοτάκη, μέσω του Υπουργού Μετανάστευσης κ. Μηταράκη, για επέκταση του υπάρχοντος Κέντρου Υποδοχής και Ταυτοποίησης (ΚΥΤ) και Προαναχωρησιακού Κέντρου Κράτησης (ΠΡΟΚΕΚΑ) στο ακριτικό Φυλάκιο του Νομού Έβρου. Η επέκταση αυτή συνιστά την πρώτη κυβερνητική απόπειρα ιδρύσεως στην ηπειρωτική Ελλάδα Υπερδομής φιλοξενίας λαθρομεταναστών.

Όλα ξεκίνησαν όταν στα τέλη του 2020 το Υπουργείο Μετανάστευσης εξέδωσε ΦΕΚ (29.12.2020/2724/Φ.18) για την ῾῾αναβάθμιση και ενίσχυση των υφιστάμενων᾽᾽ υποδομών υποδοχής λαθρομεταναστών στο Φυλάκιο. Το έγγραφο αυτό αποτελεί και τυπικά την απαρχή μιας αλληλουχίας κυβερνητικού ψεύδους το οποίο είναι και η αιτία εξοργισμού των πολιτών του Έβρου που οδήγησε στις έντονες αποδοκιμασίες κατά του Υπουργού στην πρόσφατη επίσκεψή του στην περιοχή. Ας δούμε ορισμένες κρίσιμες πτυχές αυτού του ψεύδους:

Πρόθεση της κυβέρνησης και του κ. Μηταράκη είναι η επέκταση των υπαρχουσών δομών ΚΥΤ και ΠΡΟΚΕΚΑ, δυναμικότητας 300 και 250 φιλοξενουμένων, αντιστοίχως, και η ενοποίησή τους σε μια νέα συνολική δυναμικότητα 1.500 ατόμων. Στο σχετικό ΦΕΚ μαθαίνουμε ότι η κυβέρνηση διαθέτει για το έργο αυτό 30 εκ. ευρώ, τα 7,5 εκ των οποίων θα προέλθουν από τον κρατικό κορβανά. Ωστόσο, ο ίδιος ο Υπουργός σε δημόσιες δηλώσεις του παραδέχθηκε ότι η εν λόγω Υπερδομή θα έχει δυναμικότητα ῾῾όμοια με αυτή της Σάμου᾽᾽, δηλαδή 5.000 άτομα. Αν λάβουμε υπόψιν την Τιμή-Στόχο στο ΦΕΚ που κάνει λόγο για 3.000 φιλοξενούμενους, τις απειλές του Υπουργού ότι ῾῾θα φέρει και 10.000 αλλοδαπούς᾽᾽ στην Θράκη, αλλά και το ότι η πληρότητα των υπολοίπων 5 ΚΥΤ (Λέσβου, Χίου, Σάμου, Λέρου, Κω) είναι κατά μέσο όρο 3-4 φορές άνω της δυναμικότητάς τους, αντιλαμβανόμαστε το προφανές κυβερνητικό ψεύδος.
Η κυβέρνηση και ο κ. Μηταράκης διαβεβαιώνουν ότι δεν πρόκειται περί νέας δομής αλλά αναβάθμισης της ήδη υπάρχουσας. Ωστόσο, το ίδιο το ΦΕΚ διαψεύδει και πάλι τον Υπουργό, καθώς μιλά για ῾῾δημιουργία μιας νέας ενιαίας ελεγχόμενης δομής φιλοξενίας᾽᾽.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σκοπός του ΚΥΤ Φυλακίου είναι ῾῾ο έλεγχος και η καταγραφή νέων αφίξεων και αιτήσεων ασύλου των αφικνουμένων, εφόσον επιθυμούν να υποβάλουν άσυλο, ενώ όσοι δεν επιθυμούν πρέπει να μεταφέρονται σε κάποιο προαναχωρησιακό κέντρο᾽᾽. Ως εκ τούτου, το ΚΥΤ ῾῾δεν είναι μια εγκατάσταση διαμονής, αλλά ένα Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης, και όσοι εισέρχονται σε αυτό δεν παραμένουν εφόσον έχουν καταθέσει αίτηση ασύλου, αλλά είτε μεταφέρονται στην ενδοχώρα, είτε αποχωρούν με δικά τους έξοδα᾽᾽. Είναι απορίας άξιον λοιπόν, για ποιο λόγο η κυβέρνηση και ο Υπουργός δρομολογούν για ένα τέτοιο σκοπό ολιγοήμερης παραμονής λαθρομεταναστών, την ίδρυση μιας ολόκληρης πόλης: Σύμφωνα με το ΦΕΚ, στην νέα Υπερδομή προβλέπεται πέραν των οικίσκων διαμονής, η ίδρυση σχολείων, καταστημάτων και ιατρείων, η κατασκευή χώρων εστίασης και ψυχαγωγίας, εγκαταστάσεων πλυντηρίων – στεγνωτηρίων, γραφείων διοίκησης και φρουράς, υπηρεσιών συντήρησης, πυροσβεστικής υπηρεσίας, χώρων άθλησης, ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων, κλπ. Προβλέπεται επίσης η δημιουργία πολυχώρων που, με μαθηματική ακρίβεια, θα λειτουργήσουν ως χώροι συνάθροισης και προσευχής των μουσουλμάνων ενοίκων, κάτι το οποίο, επίσης μαθηματικά, θα οδηγήσει σύντομα και στην απαίτηση για τοποθέτηση ιμάμη.
Στην προσπάθειά του να κάμψει τις αντιδράσεις ο Υπουργός επικαλέστηκε τις νέες θέσεις εργασίας που η κυβέρνηση παρέχει με αυτόν τον τρόπο στους νέους της περιοχής. Κι εδώ έγκειται το επόμενο ψεύδος για δύο λόγους:

Πρώτον, διότι επικαλούμενος ο κ. Μηταράκης τις νέες θέσεις ειδικών φρουρών, αστυνομικών, κλπ, που προορίζονται για την ενίσχυση της φύλαξης των συνόρων και της αποτροπής λαθροεισβολής, αποπροσανατολίζει τους Έλληνες πολίτες καθώς η κυβέρνηση βάζει από την πίσω πόρτα τους λαθρομετανάστες για την αποτροπή των οποίων προσλαμβάνει προσωπικό!

Δεύτερον, διότι το λειτουργικό κόστος του ΚΥΤ, που σήμερα ανέρχεται στα 2 εκ ευρώ ετησίως, και από τον Απρίλιο του 2020 καλύπτεται πλέον αποκλειστικά από τον ελληνικό κρατικό προϋπολογισμό, εκτιμάται ότι θα επιβαρύνει τους Έλληνες φορολογούμενους με τουλάχιστον 50 εκ. ευρώ ετησίως. Αρκεί να ληφθεί υπόψιν ότι το ημερήσιο κόστος διατροφής ανά άτομο στο ΚΥΤ είναι 27 ευρώ

5. Η κυβέρνηση και ο Υπουργός αφήνουν να αιωρείται ότι η νέα αυτή Υπερδομή προκύπτει σε συνέχεια της επίσκεψης της ηγεσίας της ΕΕ στην περιοχή τον Μάρτιο του 2020. Ωστόσο, όπως μας ενημέρωσε εγγράφως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τελεί αποκλειστικά στην διακριτική ευχέρεια των ελληνικών εθνικών αρχών να κρίνουν αν απαιτείται επέκταση του υπάρχοντος ΚΥΤ Φυλακίου. Και η πραγματικότητα εδώ, διαψεύδει και πάλι τον Υπουργό Μηταράκη. Διότι με εξαίρεση το έτος 2015 όταν το ΚΥΤ έφθασε να επιβαρυνθεί με υπερτριπλάσιο αριθμό αλλοδαπών, έκτοτε ουδέποτε άγγιξε το όριο της δυναμικότητάς του. Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Γενάρη του 2020 υποβλήθηκαν στο ΚΥΤ μόλις 187 αιτήσεις ασύλου. Αυτό εξηγείται διότι όσοι λαθρομετανάστες επιλέγουν την Θράκη για την είσοδό τους στην ΕΕ, το κάνουν για να αποφύγουν την καταγραφή τους στα ΚΥΤ των νησιών, όπου δεν υπάρχει διαφυγή, και τον εγκλεισμό τους στην Ελλάδα, όπως προκύπτει – δυστυχώς – από την Συνθήκη του Δουβλίνου, ώστε να προωθηθούν στην κεντρική Ευρώπη. Δεν τους ενδιαφέρει να ταυτοποιηθούν και να αιτηθούν άσυλο.

Άρα είναι προφανές ότι με τη νέα αυτή Υπερδομή, ή μάλλον Ισλαμούπολη, η κυβέρνηση στοχεύει τόσο στην συγκέντρωση αλλοδαπών από όλη την ελληνική επικράτεια, όπως ήδη συμβαίνει, όσο και στον εγκλεισμό των λαθρομεταναστών στην Ελλάδα και μάλιστα στην ευαίσθητη περιοχή του Έβρου, όπου σκόπιμα ο μουσουλμανικός πληθυσμός έχει διατηρηθεί διαχρονικά πολύ μικρός, από όλες τις κυβερνήσεις.

6. Ο Υπουργός προσπαθεί – ωσάν απευθυνόμενος σε λωτοφάγους που δεν άκουσαν για την Μόρια, τη Χίο, τις δεκάδες Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις που ενίοτε περιφέρονται ως κόρακες πάνω από πτώμα, και που δεν διάβασαν αναρίθμητα τουρκικά, γερμανικά και αμερικανικά δημοσιεύματα διεθνούς στοχοποίησης και κατασυκοφάντησης της Ελλάδας με αφορμή το λαθρομεταναστευτικό – να εγγυηθεί την ασφάλεια και το όφελος λειτουργίας μιας τέτοιας Υπερδομής.

Για όσους γνωρίζουμε πώς η Τουρκία μεθοδεύει έντεχνα την τουρκοποίηση της Θράκης, την διαρκή προσπάθεια αποσταθεροποίησης της ειρηνικής συνύπαρξης στην περιοχή, αλλά και την απόπειρα να χρησιμοποιήσει όλους τους μουσουλμάνους πολίτες της Ελλάδας εναντίον της, η κυβερνητική επιλογή επέκτασης του ΚΥΤ Φυλακίου – τη στιγμή μάλιστα που δεν είναι αναγκαία, πέραν της ανάγκης χρηματισμού ημετέρων – είναι εγκληματική, και στρέφεται κατά της χώρας.

Γι᾽ αυτό η κυβέρνηση οφείλει να ανακρούσει πρύμναν στο ζήτημα αυτό και να εγκαταλείψει τα σχέδια εθελούσιας αποσταθεροποίησης του βορείου Έβρου, που στην μεν Τουρκία προκαλούν μεγάλη ικανοποίηση, σε όλους εκείνους δε που ένα χρόνο πριν ο Πρωθυπουργός Μητσοτάκης συνέχαιρε για την αποφασιστική και με αυτοθυσία υπεράσπιση του Έβρου και όλης της Ελλάδας, προξενούν βαθιά θλίψη και απογοήτευση.

* Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΕΣΤΙΑ, στο φύλλο της Δευτέρας 22/2/2021.

Ο κίβδηλος φιλελληνισμός του Γάλλου πρέσβη Araud

Δεν νομίζουμε ότι υπάρχει σήμερα Έλληνας πολίτης νουνεχής, ο οποίος αδυνατεί –πέραν της οποιασδήποτε ιδεολογικής τοποθέτησης ή κομματικής ταυτότητάς του– να συμφωνήσει στο ότι η Ελλάδα διανύει την κρισιμότερη φάση στη μεταπολιτευτική ιστορία της, αντιμετωπίζοντας απειλές συμμετρικές και ασύμμετρες, ένθεν κακείθεν. Δεν θα επεκταθώ στο σύνολο των απειλών αυτών. Θα σταθώ σε ένα σημείο μόνον. Προ εβδομάδος, η Καθημερινή δημοσίευσε συνέντευξη του Γάλλου πρώην Πρέσβη, Gerard Araud, με τίτλο: “Οι Τούρκοι είναι νταήδες, αλλά δεν θέλουν την σύρραξη“.

Πρόκειται για μια ενδιαφέρουσα συνέντευξη, στην οποία ο Γάλλος διπλωμάτης, με θητεία, μεταξύ άλλων στις ΗΠΑ, το Ισραήλ και τα Ηνωμένα Έθνη, προβαίνει σε μια σειρά τοποθετήσεων αναφορικά με την Τουρκία και την Ελλάδα. Τοποθετήσεις που χαροποίησαν διαφόρους, τόσο σε πολιτικούς και διπλωματικούς κύκλους της Αθήνας, όσο και σε ορισμένη μερίδα της κοινής γνώμης.

Μια γρήγορη ανάγνωση του δημοσιεύματος της έγκριτης εφημερίδας αρκεί για να επιβεβαιώσει, καταρχήν, στον αναγνώστη την αγαθή τύχη που έχει σήμερα η Ελλάδα να στηρίζεται όχι μόνον από την σύμμαχο χώρα Γαλλία εν συνόλω, αλλά και από πρώην Γάλλους διπλωμάτες με διεθνή επιρροή. Αυτό, ωστόσο, που ελάχιστοι εντόπισαν ήταν μια αποστροφή του λόγου του κ. Araud.

Αναφερόμενος στην παρούσα συγκυρία της κρίσης με την Τουρκία, είπε τα εξής χαρακτηριστικά: «Θα πρέπει και οι δύο πλευρές να κάνουν σημαντικές υποχωρήσεις, σε επίπεδο πραγματικό και συμβολικό, και οι υποχωρήσεις αυτές να γίνουν αποδεκτές από τους εθνικιστές της κάθε χώρας. Γιατί υπάρχει και στην Ελλάδα θέμα εθνικισμού… Και δυστυχώς το πνεύμα των καιρών δεν είναι ένα πνεύμα κοινής λογικής».

“Εθνικιστής” ο ελληνικός λαός!

Ξαφνικά, ο ισορροπητικός λόγος του “φιλέλληνα” Γάλλου πρώην κρατικού αξιωματούχου, μεταλλάχθηκε σε ανερυθρίαστη επίθεση κατά του πατριωτισμού των Ελλήνων, τον οποίο ο πρώην πρέσβης τσουβάλιασε με τον όρο “εθνικιστής”, στολισμένο μάλιστα, και με την έλλειψη “κοινής λογικής”. Δηλαδή, κατά τον κύριο Araud, ο ελληνικός λαός, ο οποίος δεν επιθυμεί και δεν έχει εξουσιοδοτήσει συμβολικές και, πολλώ δε μάλλον, πραγματικές υποχωρήσεις προς την Τουρκία, είναι ξαφνικά ανόητος εθνικιστής.

Το ίδιο εθνικιστές είναι, να υποθέσουμε, και όλο το προσωπικό των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, οι οποίοι επί 60 και πλέον ημέρες τώρα καταπονούνται, ξεπερνώντας καθημερινά εαυτούς και διευρύνοντας τα όρια των αντοχών τους, προκειμένου να διαφυλάξουν την ελληνική γη, αέρα και θάλασσα, και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας απέναντι σε έναν παρανοϊκό νεο-Οθωμανό δυνάστη, που απ᾽ ότι φαίνεται δεν είναι καθόλου μόνος εντός της ΕΕ.

Ποια, όμως, είναι, άραγε, τα κίνητρα, αυτής της “ευγενούς” επίθεσης του Γάλλου πρώην διπλωμάτη; Ο Gerard Araud, όπως το ίδιο το δημοσίευμα μας ενημερώνει, έχει σήμερα την έδρα του στην Νέα Υόρκη και είναι στέλεχος της αμερικανικής συμβουλευτικής εταιρείας Albright Stonebridge Group. Κι αν το όνομα αυτό δεν σας λέει κάτι, πρόκειται για τον Όμιλο Εταιρειών Στρατηγικών Συμβουλών και Εμπορικής Διπλωματίας, που ανήκει στην πρώην υπουργό των Εξωτερικών των ΗΠΑ επί Προεδρίας Bill Clinton, Madeleine Albright.

Εταιρεία τουρκικών συμφερόντων

Μια από τις βασικές δραστηριότητες της Εταιρείας αυτής είναι και να: «ξεκλειδώνει παγκόσμιες αγορές, πηγαίνοντας πέρα από ανοιχτές πόρτες, βοηθώντας τους πελάτες της να περιηγηθούν σε αγορές με προκλήσεις, να επιλύσουν προβλήματα και να υλοποιήσουν στρατηγικές διαχείρισης ρίσκου». Ως εδώ θα έλεγε κανείς, ότι, εντάξει, ο Γάλλος διπλωμάτης δεν διαφέρει σε τίποτε από ορισμένους εγχώριους λομπίστες οικονομικών και γεωπολιτικών συμφερόντων, οι οποίοι προσπαθούν να διατηρήσουν κερδοφόρο έρεισμα στην χάραξη της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, συχνά ερήμην, και όχι σπάνια, εις βάρος του ελληνικού λαού.

Όμως, αυτό που κάνει τα πράγματα ακόμη πιο ενδιαφέροντα είναι ότι περιπτώσεις σαν του κ. Araud είναι, όπως αποδεικνύεται στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης -και ιδίως αυτό το θαυματουργό εργαλείο που λέγεται Twitter- ιδιαίτερα σεβαστές σε κύκλους εντός του πυρήνα της ΕΕ, και σε υπηρεσίες που σχετίζονται με την Εξωτερική Πολιτική και την επιβολή (;) κυρώσεων στην Τουρκία.

Κυρώσεων σε μια χώρα που, 65 χρόνια μετά την παραβίαση μιας από τις μεγαλύτερες διεθνείς συνθήκες του 20ου αιώνα, αυτής της Λωζάννης, με τις γνωστές σε όλους συνέπειες, εξακολουθεί εμμονικά να διατρανώνει ότι κεμαλισμός και νεο-Οθωμανισμός είναι οι δύο πλευρές του ιδίου νομίσματος.

Έτσι, βλέπουμε συνεργάτες και συμβούλους του Ύπατου Εκπροσώπου της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική Joseph Borell, όπως η Natalie Tocci και η Angelina Eichhorst, να συνδέονται και να συνεργάζονται με ανθρώπους σαν τον κ. Gerard Araud, ανταλλάσσοντας και προωθώντας ενημερωτικά εις αλλήλους, θέσεις τουρκικών συμφερόντων εκφραζόμενες από Τούρκους διεθνολόγους, δημοσιογράφους, λομπίστες και άλλους, με σκοπό την αποφυγή, παραδείγματος χάριν, επιβολής αυστηρών κυρώσεων από την ΕΕ στην Τουρκία.

Το portofolio της Albright

Λαμβάνοντας δε υπόψιν το portfolio του Ομίλου της κ. Albright, δεν είναι καθόλου δύσκολο να αντιληφθούμε γιατί ο κ. Araud μας στόλισε κατάμουτρα χαρακτηρίζοντάς μας εθνικιστές, επειδή θέλουμε απλώς η Ελλάδα να μην χάσει αυτά που έχει κατά τα τελευταία 200 χρόνια ανακτήσει με ποτάμια αίματος και θυσίες εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων, και να μην καταδικαστεί εσαεί σε φτωχό Βαλκανικό υποτελή των κυρίων κυρίων με φράκο και με φέσι.

Είναι προφανώς βέβαιο, ότι ο εκλεκτός κ. Araud δεν είναι ο μόνος. Επιλήψει με διηγούμενον ο χρόνος, αν πρόκειται να αναφερθώ στο πλήθος των ευτελών δρώντων που, αυτή τη στιγμή που γράφονται οι γραμμές τούτες, επιχειρούν να εξασφαλίσουν κέρδος είτε χρηματιζόμενοι άμεσα από την Τουρκία, είτε παρέχοντας υπηρεσίες εκδούλευσης με υπεσχημένο όφελος στο άμεσο μέλλον.

Αυτό όμως που ενδιαφέρει εδώ είναι το εξής. Καταπώς φαίνεται, υπάρχει μια προσωρινή ύφεση της τουρκικής επιθετικότητας που εκδηλώνεται ως συστηματική έμπρακτη αμφισβήτηση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Και οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις ίσως έχουν μια ευκαιρία σύντομης ανάπαυλας. Δεν ισχύει όμως το ίδιο και για τον ελληνικό λαό. Η περίπτωση του “φιλέλληνα” (ως εκεί που φθάνουν οι ανοιχτές πόρτες) κ. Araud, πρέπει να αφυπνίζει διαρκώς και μονίμως τον Έλληνα πολίτη.

Είναι προφανές ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός, η ελληνική διπλωματία και η Ελλάδα εν γένει, πέραν των καθοριστικών θετικών ενεργειών στις οποίες προβαίνει διεθνώς, τελεί υπό καθεστώς έντονης κι αυξανόμενης πίεσης, ώστε να οδηγηθεί σε μια κατάσταση “έντιμου συμβιβασμού”, έναντι του “άκριτου ρίσκου” το οποίο παρουσιάζεται τεχνηέντως από ορισμένα κέντρα ως ο έτερος πυλώνας του διλήμματος: “συνδιαλλαγή με Τουρκία και παραχωρήσεις – πόλεμος με ολέθριες συνέπειες”.

Ασύμμετρος πόλεμος

Σε αυτόν τον ασύμμετρο ψυχολογικό πόλεμο που έχουμε εισέλθει κατά το τελευταίο διάστημα, ο ελληνικός λαός οφείλει να λάβει και να διατηρήσει θέση μάχης ισάξια με τις Ένοπλες Δυνάμεις. Τουτέστιν, να απομονώνει κάθε ιδιοτελή σύμβουλο ομίλου ιδιωτικών συμφερόντων και think tank, εξωχώριου ή εγχώριου, που αδιαφορεί για τους τόνους αίματος που έχυσαν οι άμεσοι προπάτορές του.

Παράλληλα δε, να υπενθυμίζει στον Έλληνα Πρωθυπουργό και την ελληνική κυβέρνηση ότι, ανεξαρτήτως της έντασης της πίεσης την οποία ο ίδιος ο κ. Μητσοτάκης υφίσταται, όπως φάνηκε πρόσφατα τόσο στην συνάντηση MED7 στην Κορσική όσο και στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης το περασμένο σαββατοκύριακο, ότι βάζει πλάτη στιβαρή, ισχυρός και ενωμένος. Πλάτη όχι για συνθηκολόγηση, αλλά για την δίχως έκπτωση προάσπιση όλων των δικαιωμάτων της Ελλάδας.

Από την πλήρη επήρεια της ΑΟΖ στο σύμπλεγμα του Καστελλόριζου, την οποία αναγνωρίζουν και στηρίζουν οι ίδιες οι ΗΠΑ, δια στόματος του Πρέσβη τους στην Αθήνα Τζέφρι Πάιατ, μέχρι την προστασία της μουσουλμανικής μειονότητάς μας στη Θράκη, η οποία τυραννιέται από εκβιασμούς και απειλές πρακτόρων της Άγκυρας, και μέχρι τη διαφύλαξη της κοινωνικής ειρήνης στα νησιά μας, παρά τις πρόσφατες συστηματικές και στρατηγικά μεθοδευμένες απόπειρες αποσταθεροποίησης. Διότι φιλελληνισμός σημαίνει: «Αγαπώ τους Έλληνες, όχι διότι μου γεμίζουν το πορτοφόλι, αλλά διότι είναι Έλληνες».

Δημοσιεύθηκε στο slpress.gr στις 18/9/2020

En appell til dagens vikinger

Også nordmenn burde være triste over at Hagia Sofia blir moské

Det var fredag den 10. juli klokken 20:53 tyrkisk tid, at landets president Recep Tayip Edrogan annonserte at det som opprinnelig var kristenhetens største kirke, skulle konverteres til moské. Akkurat slik den var da Istanbul (tidligere Konstantinopel) lå under Det osmanske riket og frem til 1935. Det er i hovedsak å tolke som en symbolsk handling. Det mangler i alle fall ikke på moskeer i Istanbul fra før, som huser rundt 3500 muslimske gudshus.

Det er dermed også fristende å ty til numerologi: klokkeslettet for Erdogans uttalelse, finner gjenklang i årstallet da Konstantinopel falt i 1453. Hagia Sofia skal i følge ham tas i bruk som moské fredag 24. juli i år, på dagen 97 år etter at Lausanneavtalen ble underskrevet, som etablerte de gjeldende grenser for den tyrkiske stat – en avtale presidenten tidligere har antydet kan trenge en ny gjennomgang. Omgjøringen til moske angår ikke bare gresk-tyrkiske forhold, noe som sees i at både USA, Paven, UESCO er blant mange som har kritisert for sin beslutning.

Kritikken kommer derimot ikke bare utenfra. Et økende antall protester har også kommet fra fremtredende tyrkere. Disse erklærer gjerne at handlingen markerer et tungt symbolsk brudd med den sekulære staten grunnlagt og formet av Mustafa Kemal Ataturk. Åndsmennesker som Orhan Pamuk og Taner Akcam har omtalt det som både en skam og skandale. Svarene på kritikken fra Erdogan, var ikke spesielt beroligende. Han viste til at Mehmet II (som erobret Konstantinopel) også ble en leder for de ortodokse kristne.

Men hvilken betydning har Hagia Sofia utover som historisk levning fra den østlige delen av Romerriket vi i dag gjerne omtaler som «Bysants»? Hvorfor skal Europa for øvrig, og ikke minst Nord-Europa og Skandinavia bry seg?

Det er ikke enkelt å formidle den nesten overnaturlig storheten ved Hagia Sofia til personer som aldri har besøkt bygningen. Men nordmenn har kjent den før, helt tilbake til den tiden da bygningen var en kirke. Den gang tjenestegjorde såkalte «væringer» fra Skandinavia i livgarden til den bysantinske keiseren i Konstantinopel.

Det finnes rester etter disse væringene i selve bygningen i dag. For nesten tusen år siden har en av dem har stått på sørsiden av galleriet, ikke langt unna den praktfulle mosaikken av Deêsis, og da – muligens rammet av et øyeblikks tretthet av den lange ortodokse liturgien – inngravert på brystningen runeinnskriften av sitt navn «Halvdan» for ettertiden. Slik ga han på sin måte nok et lite innblikk i hvordan midlertidigheten og det endelige på mystisk vis omfavner den uendelige i rommet av kirken, som var omtalt som ‘acheiropoietos’ Kirken (‘ikke av menneskehånd’) den gang.

Den besøkende oppdager at Hagia Sofia er det ‘huset som inneholder det uholdbare’ (chôra tou achôrêtou). Som sådan er den Store Kirken for flott til å bli noe annet enn det den ble bygget for. Dens kraft og storhet tillater henne ikke å være noe annet enn hva det er. Og nordmenn var engang dens forsvarere.

Nå, da den igjen skal erobres av en hersker med politiske motiver, tar man seg i å håpe på at den evige væringgarden vekkes til atter å vokte den evige kirken i øst. Ikke for å bruke vold, men for å bruke minnet. For Hagia Sofia er egentlig for stor for smålig politikk.

Skrevet av Panagiotis Pavlos for Minerva, PUBLISERT Mandag 20. juli 2020: https://www.minervanett.no/hagia-sophia/en-appell-til-dagens-vikinger/362727

Η δημιουργική ασάφεια της κυβέρνησης και το ΕΛΙΑΜΕΠ

(Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΕΣΤΙΑ, την Δευτέρα 8 Φεβρουαρίου 2021)

Η κρισιμότητα του Ιωβηλαίου των 200 ετών από την Επανάσταση του 1821 που διανύουμε φέτος αναδεικνύεται από δύο αλληλοτροφοδοτούμενα στοιχεία.

Το πρώτο, αφορά στην κυβερνητική διαλεκτική ῾δημιουργικής ασάφειας᾽ αναφορικά με τις διερευνητικές συνομιλίες Ελλάδας – Τουρκίας:

Αφενός, το ΥΠΕΞ διατρανώνει προς πάσα κατεύθυνση -δια στόματος του άψογα ελισσόμενου Δένδια- ότι μοναδικό θέμα συζήτησης είναι η Υφαλοκρηπίδα και η ΑΟΖ. Αφετέρου, από το καλοκαίρι ο Πρωθυπουργός υιοθετεί μια ρητορική κέντρο της οποίας είναι ότι το μήλον της έριδος των δύο χωρών είναι οι ῾θαλάσσιες ζώνες᾽. Η στοιχειώδης, ωστόσο, γνώση της ορολογίας εγείρει ερωτήματα αναφορικά με την συνοχή των κυβερνητικών θέσεων, καθώς ο όρος ῾θαλάσσιες ζώνες᾽ αφορά τέσσερα, και ουχί δύο, τινά: την Αιγιαλίτιδα ζώνη -δηλαδή τα Χωρικά Ύδατα-, την Συνορεύουσα ζώνη, την Υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ.

Κι εδώ αρχίζει το πρόβλημα. Ο Υπουργός Εξωτερικών Δένδιας επιμένει να διευκρινίζει ότι τα χωρικά ύδατα επ᾽ ουδενί τελούν υπό διαπραγμάτευση, καθώς είναι ζήτημα εθνικής κυριαρχίας που η Ελλάδα διαχειρίζεται αποκλειστικά μονομερώς βάσει του Διεθνούς Δικαίου. Ωστόσο η νέα αναφορά του Πρωθυπουργού σε θαλάσσιες ζώνες κατά την πρόσφατη συνάντησή του με την Γαλλίδα Υπουργό Άμυνας γεννά έντονο προβληματισμό: εφόσον στις θαλάσσιες ζώνες ανήκει και η Αιγιαλίτιδα, πώς είναι δυνατόν οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού, του Υπουργού Εξωτερικών, δυό πρώην ΥΠΕΞ και άλλων τινων να σημαίνουν το ίδιο πράγμα; Η επέκταση των ΧΥ στα 12 νμ μόνον στο Ιόνιο σε ποιο άλλο λογικό συμπέρασμα οδηγεί πέραν αυτού που ο ίδιος ο Πρωθυπουργός εμμέσως ομολογεί: ότι ως τμήμα των θαλασσίων ζωνών, τα ΧΥ στο Αιγαίο είναι αντικείμενο συζήτησης με την Τουρκία;

Η διαπίστωση αυτή, είναι, δυστυχώς, πλήρως ευθυγραμμισμένη με ένα δεύτερο στοιχείο: την μόνιμη επωδό των κατευναστικών δηλώσεων πρωτοκλασάτων στελεχών του ΕΛΙΑΜΕΠ που επαναλαμβάνουν διαρκώς το δίλλημα ῾῾συμβιβασμός ή πόλεμος᾽᾽. Πυρήνας αυτού του ψευδοδιλλήματος είναι ο κίνδυνος που προκαλεί τυχόν επέκταση της Ελλάδας στα 12 ν.μ. στο Αιγαίο, αφενός λόγω του casus belli κι αφετέρου, του ότι οι μεγάλες δυνάμεις εναντιώνονται -δήθεν- στην επέκταση αυτή. Κι αν στο πρώτο τούς έχει πλέον διαψεύσει το τουρκικό ΥΠΕΞ με την τελευταία ουδέτερη ανακοίνωσή του, η δεύτερη επίκλησή τους συνιστά εκχώρηση εθνικής αυτεξουσιότητας και υποταγή σε αλλότριους απαιτητές.

Για τους πολέμιους της επέκτασης και υπέρμαχους της προσφυγής στη Χάγη η άρνηση εκχώρησης εθνικής κυριαρχίας και η αποτροπή της, θεωρείται εθνικιστική ρητορική και πατριδοκαπηλία. Αγνοούν, άραγε, οι άνθρωποι αυτοί ότι οι Έλληνες δεν λησμονούν πως αυτοί οι ίδιοι είναι που προωθούσαν λύση του Κυπριακού ως προϋπόθεση ένταξης στην ΕΕ με την εφαρμογή του Σχεδίου Ανάν;

Οι κομισάριοι του ΕΛΙΑΜΕΠ ευαγγελίζονται διάλογο αντί αποτροπής. Απορρίπτουν, δήθεν λόγω οικονομικού κόστους, κάθε άλλη επιλογή πέραν του επώδυνου συμβιβασμού. Επικαλούνται ως επιχείρημα το κόστος των εξοπλισμών, ωσάν να έπαψε εξαίφνης να ισχύει γι’ αυτούς το αξίωμα si vis pacem para bellum, ενώ επισείοντας το ενδεχόμενο πολέμου, ισχυρίζονται ότι όχι μόνον ῾῾δεν είναι σαφές το τί επιδιώκουν οι Τούρκοι᾽᾽, αλλά και πως αυτό είναι ζήτημα ῾῾θεμελιακό᾽᾽ και ῾῾βασανιστικό᾽᾽, αφού ῾῾ουδείς μπορεί να απαντήσει με απόλυτη βεβαιότητα᾽᾽!

Τα χειρότερα όμως ακολουθούν. Το ΕΛΙΑΜΕΠ διαστρέφει τον εγκληματικό ρόλο του τουρκικού κράτους ως σφαγέα που μόνον στον 20ο αιώνα οδήγησε σε τραγική συρρίκνωση του Ελληνισμού: χαρακτηρίζουν την Μικρασιατική Καταστροφή και την Εισβολή στην Κύπρο ως δυό από τις τρεις -μαζί με την γκριζοποίηση των Ιμίων!- ῾῾πλέον εμβληματικές στιγμές κρίσης᾽᾽ στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Απορεί κανείς με την ανάγνωσή τους της ιστορίας, όταν επισημαίνουν ότι μετά και τις τρεις ανωτέρω ῾῾περιπτώσεις᾽᾽ ακολούθησαν ῾῾οι πλέον φιλόδοξες, τολμηρές, και πρωτότυπες προτάσεις για τη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών᾽᾽.

Θέλουν, λένε, ῾῾να δοκιμάσουν εάν οι Τούρκοι πράγματι εννοούν την εξεύρεση λύσης μέσω του διαλόγου᾽᾽, λησμονώντας τα πρόσφατα γεγονότα που κράτησαν το Πολεμικό Ναυτικό επί τρίμηνο σε θέση μάχης. Αποκαλούν την επέκταση στα 12 ν.μ. ῾῾θεωρητικό δικαίωμα᾽᾽ κι επικρίνουν την πλειοψηφία των Ελλήνων που ῾῾προτιμά ένα θεωρητικό δικαίωμα το οποίο δεν εφαρμόζεται᾽᾽, τη στιγμή που οι ίδιοι φροντίζουν παστρικά και με κάθε τρόπο να παραμένει αυτό το δικαίωμα῾῾θεωρητικό᾽᾽ και ῾῾ανεφάρμοστο᾽᾽, πιέζοντας την κυβέρνηση να παραπέμπει διαρκώς την άσκηση εθνικής κυριαρχίας στις …ελληνικές καλένδες. Ταυτόχρονα, έχουν την ειλικρίνεια να ομολογούν τον φόβο τους ότι η συντριπτική πλειοψηφία του ελληνικού λαού αλλά και μεγάλη μερίδα της κυβέρνησης δεν συμμερίζονται την άποψη του Πρωθυπουργού ότι ῾῾αν δεν αναγνωρίζαμε ότι κάποια δικαιώματα έχει και η Τουρκία, δεν θα προσερχόμασταν σε διάλογο᾽᾽, επισημαίνοντας ότι ῾῾η συζήτηση περί θαλάσσιων ζωνών αναπόφευκτα οδηγεί και σε συζήτηση περί χωρικών υδάτων.᾽᾽

Αν ο Πρωθυπουργός δεν θέλει να ταυτίσει το όνομά του με την χειρότερη τραγωδία του Ελληνισμού στον 21ο αιώνα, οφείλει, αφού απομονώσει αυτό το συνδικάτο ενδοτισμού, να πράξει αυτό που σύσσωμος ο ελληνικός λαός προσδοκά από τον ίδιο. Αυτό που δεν είναι άλλο από τα τελευταία λόγια του ῾῾ατρόμητου, γενναίου και ακέραιου δημοκράτη᾽᾽, όπως ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε τον εκλιπόντα, Σήφη Βαλυράκη:

«Ο διάλογος Ελλάδας-Τουρκίας για τον ορισμό των οικονομικών ζωνών, μπορεί να είναι ανεκτά ασφαλής για τα εθνικά συμφέροντα, μόνο αφού η Ελλάδα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στα 12 μίλια, σε όλο το μήκος της εθνικής ακτογραμμής, ευθυγραμμίσει στο ίδιο εύρος τον εναέριο εθνικό της χώρο και καθορίσει με διμερή συμφωνία την ΑΟΖ Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας».

Το κάλεσμα των Βαράγγων από την Αγία Σοφία

«Εδώ ήταν ο Χάλφνταν»! Η ρουνική επιγραφή χαραγμένη στο μάρμαρο του τειχίου στον γυναικωνίτη του νότιου κλίτους της Αγίας Σοφίας, κοντά στο ψηφιδωτό της Δεήσεως. Κωνσταντινούπολη, Μάρτιος 2020. *Φωτογραφία: Παναγιώτης Παύλος*

Ήταν πριν δυό εβδομάδες ακριβώς, όταν την Παρασκευή 10 Ιουλίου, στις 20:53 τουρκική ώρα, ο Πρόεδρος της χώρας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ανακοίνωνε ότι η Μεγάλη Εκκλησία της Χριστιανοσύνης, η Αγία Σοφία Κωνσταντινουπόλεως, θα μετατραπεί εκ νέου σε τζαμί.

Θα επανερχόταν, δηλαδή, στην κατάσταση που τελούσε, όταν η Κωνσταντινούπολη ήταν υπό την Οθωμανική Αυτοκρατορία, μέχρι το 1935. Η μετατροπή αυτή πρέπει κυρίως και αποκλειστικώς να ερμηνευθεί ως συμβολική πράξη.

Μολονότι οι εμμονές του Ερντογάν δεν περιορίζονται στην αριθμολογία, οι χρόνοι που επέλεξε αναφορικά με την γνωστοποίηση και πρώτη χρήση της Αγίας Σοφίας ως τζαμί, παρέπεμπαν στην Πτώση της Κωνσταντινούπολης (1453), και στη σημερινή ημέρα της 24ης Ιουλίου, 97 χρόνια ακριβώς από την υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάνης το 1923, αντίστοιχα.

Μιας Συνθήκης η οποία καθόρισε τα σημερινά σύνορα του τουρκικού κράτους – και για την οποία ο Τούρκος Πρόεδρος έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι πρέπει να καταργηθεί. Ωστόσο, η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί πόρρω απέχει από το να είναι απλώς ζήτημα διμερές μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας

Αυτό είναι ήδη προφανές, καθώς μέχρι και αυτή την ώρα ενισχύεται διαρκώς η παγκόσμια κατακραυγή εναντίον της απόφασης του Τούρκου Προέδρου, χωρίς να εξαιρούνται από τους εκφραστές έντονης κριτικής ούτε οι Ηνωμένες Πολιτείες, ούτε ο Πάπας, ούτε βέβαια και η UΝESCO.

Μιας απόφασης που, σε κάθε περίπτωση, δεν θα πρέπει να θεωρηθεί ως έκφραση και ικανοποίηση της ανάγκης για ένα νέο χώρο προσευχής των μουσουλμάνων: είναι γεγονός ότι δεν παρατηρείται καμμία έλλειψη τζαμιών στην Κωνσταντινούπολη, όπου ορθώνονται περίπου 3.500 μουσουλμανικά τεμένη.

Πράγματι, η απόφαση αυτή και η σημερινή φιέστα του Ερντογάν δεν είναι παρά επισφράγισμα του δρόμου που επέλεξε η Τουρκία, να αναβιώσει δηλαδή, την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Παράλληλα με τη συνολική διεθνή κατακραυγή, διόλου ευκαταφρόνητες είναι και οι φωνές οι προερχόμενες από εξέχουσες προσωπικότητες Τούρκων, οι οποίοι όχι μόνο επισημαίνουν το τέλος του κοσμικού κράτους που σχηματίστηκε από τον Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, πατέρα της σύγχρονης Τουρκίας, αλλά και δεν διστάζουν να αποκαλέσουν τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, πράξη ντροπής και βαρβαρότητας, όπως χαρακτηριστικά τονίζουν οι Orhan Pamuk και Taner Akçam.

Σε ένα crescendo Νεο-οθωμανικής αλαζονείας και προσβλητικής απόπειρας απάντησης στην παγκόσμια αντίδραση, ο Τούρκος Πρόεδρος δεν δίστασε να δώσει την περασμένη Τρίτη μια ιδέα του ουσιαστικού περιεχομένου της μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, δηλώνοντας ότι «ο Μεχμέτ Β’ ο Πορθητής, ήταν ο ηγέτης και των Ορθόδοξων Χριστιανών».

Ποιά, όμως, είναι η σημασία της Αγίας Σοφίας, της καρδιάς της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (Βυζάντιο), για τη Δυτική Ευρώπη και, ιδιαίτερα, τη Νορβηγία και τη Σκανδιναβία;

Γιατί η υπόθεση της Αγίας Σοφίας θα πρέπει να αφορά βαθύτατα κάθε άνθρωπο, θρησκευόμενο ή μη, πολίτη της Δύσης ή της Ανατολής, πιστό ή άπιστο, Χριστιανό, Μουσουλμάνο, Βουδιστή ή άθεο;

Και γιατί οι Νορβηγοί, και οι Σκανδιναβοί εν γένει, δεν μπορούν να παραμένουν ασυγκίνητοι ενώπιον αυτής της μεταβολής;

Δεν είναι εύκολο να μιλήσει κανείς για την Αγία Σοφία, και να περιγράψει επαρκώς κι αξιοπρεπώς το υπερκόσμιο μεγαλείο αυτής της μοναδικής Εκκλησίας, σε κάποιον που δεν είχε την ευκαιρία να την επισκεφθεί ως Μουσείο.

Αλλά εάν κανείς είχε την ίδια ευκαιρία με εκείνον τον άγνωστο Βάραγγο, τον Βίκινγκ που, κατά την επίσκεψή του στην Αγία Σοφία κάπου στον 10ο αιώνα, στάθηκε επάνω στο υπερώο, στη νότια πλευρά του, λίγα μόλις μέτρα από το έκπαγλης ωραιότητας και κάλλους ψηφιδωτό της Δεήσεως, και που σε κάποια στιγμή κόπωσης από την αργόσυρτη Μυσταγωγία της Βυζαντινής Ορθόδοξης Θείας Λειτουργίας, χάραξε στο στηθαίο, για όλους εμάς τους κατοπινούς, την μέχρι σήμερα σωζόμενη ρουνική επιγραφή «εδώ ήταν ο Χάλφνταν»·

τότε αυτός δοκίμασε τουλάχιστον μια γεύση του πώς η χρονικότητα, το διαστατό και το πεπερασμένο υποδέχονται μυστικά την άπειρη ολότητα του αποφατικώς παρόντος με Σάρκα και Αίμα Τριαδικού Θεού, υπερφυσικώς Περιχωρούμενου, στην απαράμιλλη αρχιτεκτονική της Αχειροποιήτου Μεγάλης Εκκλησίας.

Μυούμενος στο Ήθος της Μεγάλης Εκκλησίας, ο άνθρωπος συνειδητοποιεί ότι η Αγία Σοφία είναι «Χώρα του Αχωρήτου».

Ως εκ τούτου, ειναι πολύ Μεγάλη για να γίνεται οτιδήποτε άλλο από αυτό που είναι. Η δύναμη και το μεγαλείο της δεν της επιτρέπουν να είναι κάτι άλλο από αυτό που είναι.

Οι δε Βαράγγοι, οι Σκανδιναβοί, ήταν κάποτε οι υπερασπιστές της.

Τώρα που η Μεγάλη Εκκλησία τίθεται εκ νέου εν Αιχμαλωσία και κατακτιέται από ένα πορθητή με πολιτικά κίνητρα, αρχίζει κανείς να ελπίζει ότι ο αιώνιος Βάραγγος φρουρός θα εγερθεί για να φυλάξει και πάλι την αιώνια Εκκλησία στην Ανατολή. Για να μεταχειριστεί όχι βία, αλλά μνήμη.

Διότι η Αγία Σοφία είναι πραγματικά πολύ Μεγάλη για μικροπολιτική.

Πηγή:

https://www.romfea.gr/katigories/10-apopseis/38468-to-kalesma-ton-baraggon-apo-tin-agia-sofia